Skip to main content
فهرست مقالات

شبهات ابلیس

نویسنده:

مصحح:

(15 صفحه - از 35 تا 49)

کلید واژه های ماشینی : ابلیس، شبهات، شبهات ابلیس، شر، عقل، حکم، حکمت، شیطان، تکلیف، تعریض

خلاصه ماشینی:

"و بالجمله تفصیل شبهات ابلیس لعین بر وجهی که فاضل اشعری مذهب محمدشهرستانی در کتاب ملل و نحل آورده آن است که ابلیس غوایت مصیر در مقام عتاب حضرتحکیم علیم قدیر گفت:من مسلم می‌دارمم که آفریدگار تعالی خدای من و خدای سایر خلایق وقادر و عالم و حکیم است،لیکن مرا بر مساق و روش حکمت او سؤالی چند است: اول آنکه پیش از آفریدن من می‌دانست که چه چیز از من صادر خواهد شد،پس مراآفرید،حکمت در خلق چه بود؟ دویم آنکه[چون مرا]به مقتضای اراده و مشیت خود آفرید،چرا تکلیف من به معرفت وطاعت خود نمود،و چه حکمت است در این تکلیف به آن که منزه است از انتفاع به طاعت و(1). و عجب‌تر آنکه فخر رازی به آن همه دعوی فهم و نکته طرازی مبالغۀ بسیار در تحسیناین سخن فاسد نموده و گفته که اگر جمیع خلایق اولین و آخرین جمع شوند و خواهند کهبنا بر اصول معتزله و قول به قاعده حسن و قبح عقلی جواب از این شبهات گویند،مخلصینخواهند یافت،بلکه جواب منحصر در همان است که خدای تعالی بر طبق اصول اشاعرهفرمود،و لهذا بعضی گفته‌اند که:جل جناب الحق عن أن یوزن بمیزان الأعتزال. جواب از شبهۀ سیم آن است که غرض از تکلیف ملائکه به سجود آدم علیه السلام اظهارزیادتی فضل و کمال و استحقاق خلافت او از خدای متعال بود،و آنکه در آن میان سوءاستعداد و شیطنت ابلیس ظاهر شود تا هر یک به آنچه جزا و سزا و آثار قابلیت و استعداداوست از طاعت و معصیت برساند و از آن بر حسن فعل خود از لطف و عقاب و ثواب حجتقائم سازد که اگر بدون ظهور سوء استعداد ابلیس او را عقوبت می‌فرمود مظنۀ اعتراض ازاو،بلکه از دیگران نیز می‌بود،و لله الحجة البالغه."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.