Skip to main content
فهرست مقالات

تحلیل دینامیکی اشتغال در اقتصاد ایران (بررسی موردی قانون اکان)

نویسنده:

علمی-پژوهشی (وزارت علوم) (38 صفحه - از 1 تا 38)

کلید واژه های ماشینی : اقتصادی ،اشتغال ،شبیه‌سازی نرخ بیکاری نیروی کار ،جمعیت ،تولید ،تقاضای نیروی کار ،الگو ،سنی ،عرضه نیروی کار ،نرخ رشد ،عرضه و تقاضای نیروی کار ،رشد ،نرخ بیکاری ،ایران ،طراحی ،اشتغال در اقتصاد ایران ،نفت ،شبیه‌سازی ،متغیرهای ،میزان تقاضای نیروی کار ،درصد نرخ رشد اقتصادی ،نرخ رشد عرضه نیروی کار ،بخش تقاضای نیروی کار ،بیکاری نیروی کار به شبیه‌سازی ،بخش عرضه نیروی کار ،نرخ‌های رشد بالای جمعیت ،برنامه ،نیروی کار ،کار ،میزان عرضه نیروی کار

تحلیل دینامیکی اشتغال در اقتصاد ایران (بررسی مورد قانون اکان) رضوی مهدی,مشرفی رسام بیکاری هر نهاده تولید به منزله از دست رفتن فرصت بهره‌برداری از آن برای تولید محصول است؛ انباشته شدن فرصتهای از دست رفته در هر کشوری در طی زمان منجر به ضعف نسبی اقتصاد آن در مقایسه با سایر کشورها می‌شود. در میان عوامل تولید، عدم اشتغال نیروی انسانی افزون بر آثار اقتصادی، به دلیل آثار اجتماعی، فرهنگی و سیاسی از اهمیت بیشتری برخوردار است. در ایران نیز، در کنار نامطلوب بودن بیکاری آنچه مشکل تامین اشتغال را در سال های پیش رو به مبرمترین ضرورت برنامه ریزی تبدیل کرده است به سن کار رسیدن موج جمعیتی حاصل از نرخ رشد بالای جمعیت در سال های اولیه انقلاب است. از آنجا که فشار عرضه باعث گسترش بیشتر بی تعادلی در بازار کار در سال های اخیر شده است، تحلیل این بازار بدون شبیه سازی درون زای سیستم جمعیتی کشور و عرضه نیروی کار از جامعیت لازم برخوردار نخواهد بود. از طرف دیگر، تقاضای نیروی کار همانند تقاضا برای سایر نهاده‌های تولید، تابعی مشتق شده از تابع تولید کشور است؛ لذا،‌ حاصل از تعامل متغیرهای مختلف سیستم اقتصادی است. بنابراین، شبیه‌سازی نرخ بیکاری نیروی کار به شبیه سازی حجم زیادی از روابط اقتصادی و جمعیتی نیاز دارد. در همین راستا در پژوهش حاضر. با طراحی درون‌زای سیستم جمعیتی و اقتصادی کشور در قالب یک الگوی پویای سیستمی، عرضه و تقاضای نیروی کار تعیین و به این ترتیب ،‌نرخ بیکاری محاسبه می‌شود. این محاسبه سال های اخیر 1383 و 1384 را سالهای اوج بیکاری،‌در صورت ثبات شرایط فعلی اقتصادی کشور را نشان می‌دهد. از آن جا که طراحی بسیاری از الگوهای برنامه ریزی اقتصادی بر اساس نرخ رشدی برای تولید در کشور است که توانایی رسیدن به اهداف اقتصادی از جمله اشتغال کامل را فراهم کند، الگوی طراحی شده برای بررسی رابطه بین رشد اقتصادی و نرخ بیکاری در قالب قانون اکان در اقتصاد کشور مورد استفاده قرار گرفته است. این بررسی نشان می دهد که به ازای هر 2.5 درصد نرخ رشد اقتصادی بالاتر از نرخ بالقوه اقتصاد کشور، نرخ بیکاری به میزان 2.8 درصد کاهش می یابد.

خلاصه ماشینی:

"در همین راستا در این مقاله،به کمک طراحی الگوی سیستمیپویایی از وضعیت اقتصادی و جمعیتی ایران،شرایط حاکم بر بازار کار شبیه‌سازی و به‌طور مشخص بهبررسی قانون اکان-تغییر نرخ بیکاری به ازای هر 2/5 درصد رشد بالاتر از میزان رشد روند در محصولناخالص داخلی واقعی-پرداخته می‌شود. افزون بر این،بخش عرضه نیروی کار در این الگوها به دلیل عدم امکانطراحی الگوی کاملی از جمعیت در سنین کار به وسیله روش‌های اقتصادسنجی(2)به صورت برون‌زافرض شده است که این مسئله با توجه به عدم ثبات ساختار جمعیت کشور در سال‌های اخیر تا حذدینتایج حاصل از الگو را در مورد متغیر اشتغال با تردید همراه خواهد کرد. براساس ارقام ارائه شده در این جدول در صورت ثبات شرایط اقتصادی وجمعیتی کشور که الگو برپایه آنها طراحی شده است،نرخ بکاری از 9/2 درصد در سال 1375 به21/4 نشان می‌دهد،در سال‌های پایانی شبیه‌سای روند صعودی نرخ بکاری متوقف می‌شود و حتی بهطور جزئی شروع به کاهش می‌کند. به این ترتیب،علت نوسان نرخبیکاری در افق بلندمدت 25 ساله را باید در وضعیت عرضه نیروی کار جستجو کرد که این روندهمان‌طور که در بخش‌های مربوط به شبیه‌سازی طرف عرضه اشاره شده؛با توجه به صعود و نزول رشدجمعیت از 3/9 درصد در دهه 1355-1365 به 1/96 درصد در دهه 1365-1375 به شکل موججمعیت در سن کار در سال‌های اخیر ظاهر می‌شود و با توجه به اینکه جمعیت در سن کار براساسروابط ارائه شده در الگو به‌طور عام در سن باروری و تشکیل خانواده نیز هستند؛منجر به صعود مجدددر میزان جمعیت و به دنبال آن،عرضه نیروی کار می‌شدند که اثر آن در گسترش تعداد افراد در سنکار بعد از سال 1396 بروز می‌یابد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.