Skip to main content
فهرست مقالات

بازار مالی دو بخشی و اثر آن بر سرمایه گذاری در اقتصاد ایران

نویسنده:

علمی-پژوهشی (وزارت علوم)/ISC (24 صفحه - از 53 تا 76)

کلیدواژه ها :

ایران ،مدل اقتصاد سنجی ،سرمایه گذاری ،بازار مالی دو بخشی ،سهمیه بندی اعتبارات ،بازار غیر متشکل مالی ،یارانه های مالی

کلید واژه های ماشینی : بازار، تسهیلات، نرخ سود، نرخ سود بازار غیر رسمی، نرخ بهره، نرخ سود تسهیلات، نرخ سود تسهیلات اعطایی بانکها، اقتصاد، نرخ سود سپرده‌های بانکی، بازار غیر رسمی

در بخش بانکی بازار مالی ایران، نرخ سود پیش بینی شده برای انواع سپرده ها و تسهیلات اعتباری را بانک مرکزی کشور تعیین می کند، که شبکه بانکی موظف به اعمال آن است. انعکاس این کنترل دستوری، سهمیه بندی اعتبارات به همراه آثار نامطلوب شناخته شده آن از جمله پیدایش بازار غیر متشکل (غیر رسمی) با نرخ سود بسیار متفاوت از نرخ سود رسمی است. جدایی این دو بازار از یکدیگر موجب می گردد کاهش میزان سود در بازار رسمی به ضرورت منجر به کاهش سود در بازار غیر رسمی نگردد و در مجموع، سیاستهای کاهش میزان سود آثار مطلوب و متصور در بازارهای مالی باز و آزاد معمول را در پی نداشته باشد. این مهم با کمک برداشت خاصی از نظریه وجوه وام دادنی حاصل می شود که با شرایط بازارهای مالی ایران تطبیق داده شده است. برآورد اثر تغییرات میزان تسهیلات در بازار رسمی بر نرخ سود در بازار غیر رسمی، برآورد تابع سرمایه گذاری، ضریب همبستگی میان دو نرخ سود و آزمون گرانجر موید نتایج الگوی نظری ارائه شده است. محاسبه میزان یارانه های مالی در بخش بانکی به سبب وجود این دو نرخ نیز از نتایج ضمنی مقاله است. راهکار مورد توصیه، ادغام بازار غیر رسمی در بازار رسمی است.

خلاصه ماشینی:

"به نظر می‌رسد این مدل نه تنها به خوبی مشکلات و کاستیهایتصمیمات پولی و بانکی را در اقتصاد ایران نشان می‌دهد،بلکه با کمک آن می‌توان آثار این تصمیماترا به ویژه از جهت تغییرات نرخ سودی رسمی پیش‌بینی شده برای سپرده‌ها و یا تسهیلات اعتباریمشاهده نمود. با استفاده از دو نمودار فوق نیز می‌توان ملاحظه نمود که کاهش نرخ سود سپرده‌ها فقط یارانه‌هایپرداختی به وام‌گیرندگان از شبکۀ بانکی را افزایش می‌دهد و اثری بر سرمایه‌گذاریهای فیزیکی نخواهد&%02410AEPG024G% داشت،زیرا حجم اعتبارات در بازار رسمی، OF که تأمین کنندۀ اصلی منابع مالی برایسرمایه‌گذاریهای فیزیکی است،تغییری نکرده است. برای این منظور از متغیرهای زیر به عنوان متغیرهای توضیحی تابعسرمایه‌گذاری (I) استفاده می‌شود: PDG ،تولید ناخالص داخلی به قیمت ثابت سال 1361(برحسب میلیارد ریال) BNRLAER ،نرخ سود حقیقی در بازار غیر رسمی(برحسب درصد) CBR ،ماندۀ تسهیلات اعطایی بانکها به بخش خصوصی(برحسب میلیارد ریال) PD ،ماندۀ تسهیلات اعطایی بانکها به بخش دولتی(برحسب میلیارد ریال) RLAER ،نرخ سود حقیقی در بازار رسمی(تفاضل نرخ سود بلندمدت بانکی از نرخ تورم)(برحسب درصد)داده‌های مورد استفاده در این بخش از حسابهای ملی سالهای مختلف و ترازنامه‌های بانکمرکزی جمهوری اسلامی درسالهای مختلف استخراج شده است. با توجه به اینکه ضریب نرخ سود حقیقی در بازار رسمی بسیار پایین است،با استفاده ازداده‌های نرخ سود حقیقی در بازار غیر رسمی،تابع سرمایه‌گذاری زیر تخمین زده می‌شود: (4)(به تصویر صفحه مراجعه شود)تخمین فوق با(1 و 1) AMRA تصریحشده است،دارای ضریب معنی‌دار بوده و الگوی فوق ازلحاظ اقتصادسنجی قابل قبول است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.