Skip to main content
فهرست مقالات

میرداماد نقاد اندیشه های فلسفی فیلسوف طوس

نویسنده:

کلید واژه های ماشینی : میرداماد ،طوسی ،میرداماد نقاد اندیشه‌های فلسفی ،اندیشه‌های فلسفی فیلسوف طوس ،حکمت متعالیه ،بداء ،گزاره‌های ،کتاب ،مکتب فلسفی اصفهان ،تجرید ،اندیشه ،اصفهان ،خواجه طوسی ،کلامی ،خاتم ،تأویل ،حکیم ،صفت ،مکتب اصفهان ،حکیم مکتب فلسفی اصفهان ،حکیم طوس در مکتب اصفهان ،حق ،باور ،مکتب ،حکیم استرآبادی بر خواجه طوسی ،شبهه ،اندیشه حکیم طوس در مکتب ،القبسات ،تصحیح ،خاتم المحصلین

خلاصه ماشینی:

"به دیگر سخن، اگر چه حکمت یمانی میرداماد و حکمت متعالیه صدرایی دو نظام فلسفی‌اند اما بیش از آن که دو نظام فلسفی به معنی مصطلح باشند، دو نظام کلامی‌اند، زیرا میرداماد و صدرای شیرازی چون به تقارن شرع و عقل پای بندند در صدد توجیه تمام گزاره‌های دینی با دستگاه فلسفی خودند، هر دو بر ای نباورند که دستگاههای فلسفی پیشین قاصر از تبیین و توجیه گزاره‌های دینی‌اند، مثلا در باب حدث عالم میرداماد بر این باور است که اجماع ملیون دال بر حدوث عالم است و در این مقام علت فتقار معلول به علت نمی‌تواند در امکان ذاتی، مصحح بیان ملیوین باشد، و حدوث زمانی هم که به ادله فلسفی نمی‌تواند ملاک افتقار باشد، پس باید در دستگاه جدیدی این حدوث مورد اجماع در بوته بحث قرار گیرد که مآلا طرح حدوث دهری می‌تواند به این مسأله انتظام دهد. خواجه طوسی در پی بحث از مسأله جبر و اختیار بر این باور است که اختیار به پشتوانه ادله‌ای که صحت آن به مباحث امور عامه برمی‌گردد برای انسان ثابت است، پس ادله نقلی بیانگر جبر باید تأویل شده و از معنای ظاهری خارج گردند. » 21 میرداماد با توجیه عقلی بداء و کاوش روایی آن نه تنها آنرا تجویز نموده، بلکه آن را از ضروریات دین دانسته است، و به طور خلاصه در مقام ثبوت عقلی بداء فرموده: «فالنسخ کافه بداء تشریعی و البداء کانه‌ه نسخ تکوینی» 22 لذا در نظر میرداماد، فیلسوف طوس از مبنای خود در این مسأله عدول کرده؛و با آن که مسأله بداء از جایگاه عقلی صحیحی برخوردار بوده حتی وی به تأویل عقلی آن مبادرت نکرده است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.