Skip to main content
فهرست مقالات

ملل و نحل/ غزالی و افکار او

نویسنده:

(6 صفحه - از 18 تا 23)

کلید واژه های ماشینی : خدا ،تکلیف ،ایمان ،ظلم ،غرض ،غزالی و افکار ،خرد ،تدریس ،اسلامی ،تصرف ،پیامبر ،انسان ،حکم ،مذهب ،کیفر ،داوری ،دعوت ،قدرت ،کتاب ،واجب ،استدلال ،مقصود ،لهب ،نحل غزالی و افکار ،ابو لهب ،حکم خرد ،جهان ،کار ،انکار حسن و قبح عقلی ،جهان اسلام

خلاصه ماشینی:

"2-انکار پاداش بر اطاعت،و کیفر بر مخالفت اساسی جز انکار حسن و قبح‌ عقلی ندارد و آنکس که چنین اصلی را منکر شد،با فطرت انسانی به نبرد برخاسته است،و روشنترین قضایای‌ عقلی را در قلمرو عمل انکار کرده است‌ و حتی وحی الهی نیز با اشاره به این‌ فطرت و اینکه یک امر مسلمی است با ما سخن می‌گوید و می‌فرماید: "ام حسب‌ الذین اجترحوا السیئات ان تجعلهم‌ کالذین آمنوا و عملوا الصالحات سواء محیاهم و مماتهم ساء ما یحکمون‌" (الجاثیه/21) "آیا آنانکه کردار زشت را انجام می‌دهند،پنداشته‌اند که زندگی و مرگ‌ آنان را مانند آنانکه ایمان و عمل صالح‌ دارند،قرار می‌دهیم؟چه بد داوری‌ می‌کنند!" 3-تکلیف خارج از توان جایز است؟ غزالی براساس انکار حسن و قبح‌ عقلی،تکلیف خارج از قدرت و توان را برای خدا جایز دانسته و با آیهء "ربنا و لا تحملنا ما لا طاقة لنا به‌" (بقره/286) استدلال نموده است،و می‌گوید:اگر چنین تکلیفی جایز نبود،درخواست‌ دفع آن از خدا صحیح نبود. شاید صحیح،ابو لهب باشد و قرآن درباره او گفته بود که او ایمان‌ نخواهد آورد به گواه اینکه می‌گوید: سیصلی نارا ذات لهب‌" (لهب/3) "به زودی وارد آتش شعله‌وری‌ خواهد شد" از این استدلال به دو گونه میتوان‌ پاسخ گفت: 1-پیامبر گرامی سالیان متمادی‌ او را به آیین خود دعوت کرد آنگاه که‌ حجت بر او تمام شد و قرائن و شواهد گواهی دادند که او دیگر ایمان نخواهد آورد یعنی از نظر فکری به قدری تاریک‌ و ظلمانی شد که نور ایمان دیگر نمی‌توانست در قلب او نفوذ کند،در این شرائط سورهء لهب نازل شد و از آن‌ زمان به بعد،تکلیف و دعوت متوجه او نگردید،زیرا تکلیف چنین انسانی که‌ قطعا ایمان نخواهد آورد،امری لغو بود در این صورت هیچ نوع تکلیفی متوجه او نشد،نه تکلیف به پذیرفتن صدق این‌ سوره و نه تکلیف به دیگر گفتارهای پیامبر ولی سقوط تکلیف از او به معنی سقوط عذاب و بی‌گناهی او نیست،بلکه به‌ خاطر محروم ساختن خویش از معرفت، به شدیدترین وجه عقاب خواهد شد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.