Skip to main content
فهرست مقالات

دانش و دانشگاه در آذربایجان

نویسنده:

ISC (11 صفحه - از 359 تا 369)

کلید واژه های ماشینی : دانش، اوستا، دین، تبریز، خواجه رشید الدین، مولانا، ایران، زرتشت، اسلام، رصدخانه مراغه

خلاصه ماشینی:

"اگر دو عهد مشخص یعنی«قبل از اسلام»و«بعد از اسلام»برای فعالیت‌ معنوی و ابتکار اندیشه و ذوق ایرانی در نظر بگیریم بدون اندک تردیدی مجبوریم‌ «فلسفه مزدیسنی»را شاخص‌ترین اثر ایران قبل از اسلام و«اندیشه‌ها و اشعار مولانا جلال الدین بلخی»را عالیترین و بارزترین اثر ایران اسلامی‌2بشمار آوریم‌ و این هردو اثر که امروزه به اجماع اهل استشراق از پایه‌های تمدن معنوی بشر محسوب میشوند بحکم تاریخ و تحقیق آبشخوری جز سرزمین آذربایجان ندارند: الف-آئین مزدیسنی:ناچندی پیش خاورشناسان بخلاف سنت دین زرتشتی‌ (1)-مقصود از «دین»در اینجا لغتی ایرانیست که در اوستا بصورت- daena در مفاهیم مختلف:کیش،خصایص روحی،تشخیص معنوی و وجدان بکار رفته و برابر است با ریشه- dhi در سنسکریت و نباید با«دین»عربی که از ریشهء زبانهای سامی‌ و مع الواسطه از زبان اکدی گرفته شده و در آنزبان بصورت de?nu و di?nu بمعنی‌ حق و قانون و داوری است اشتباه شود. این بخش از اوستا پی از«ریگ‌ودا»5و«توریة»قدیمترین کتاب دنیاست و تاریخ‌ سرودن آنرا از سه‌هزار سال‌پیش(یعنی از 1100 سال پیش از مسیح که امروز دانشمندان ایرانشناس تاریخ زندگی زرتشت را پائین‌تر از آن نمیدانند)پائین‌تر نمی‌توان‌ آورد و بدین ترتیب«کتاب اوستا»(سروده شده بزبان اوستائی که باحتمال قوی‌ فورم کهنهء لهجه مادی است)که سراینده قدیمترین بخشهای آن یعنی پیشوای‌ فلسفه و فرهنگ ایران باستان(زرتشت)نیز از سرزمین آذربایجان‌ برخاسته است،سومین اثر کهن دنیا و دومین سند آریائی و نخستین و کهن‌ترنی ورک‌ ایرانیست که از آنروزگار تا امروز در افکار و اذواق وفلسفه و ادبیات ایرانی تاثیر (1)- Bactria (2)-ر ک:مقاله استاد پورداود ص چهار مقدمه برهان چاپ دکتر معین."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.