Skip to main content
فهرست مقالات

مثنوی طریق التحقیق از کیست؟

نویسنده: ؛

زمستان 1383 - شماره 24 (11 صفحه - از 98 تا 108)

کلید واژه های ماشینی : طریق‌التحقیق ،طریق‌التحقیق از حکیم سنائی ،غزنوی ،بن حسن بن‌محمد نخجوانی نسبت ،نخجوانی ،حکیم سنائی ،منظومه طریق‌التحقیق ،طریق‌التحقیق به‌نام حکیم غزنوی ،غزنه ،سنائی غزنوی ،منظومه به حکیم ،بواوتاس ،احمد بن حسن ،هرات ،حکیم غزنوی ،سال درگذشت حکیم سنائی ،حدیقه ،نخجوانی لجامی ،بن حسن بن‌محمد ،غزنوی یاد ،عباسی ،درگذشت حکیم سنائی ،بن حسن ،سال درگذشت حکیم ،مکاتیب ،مکاتیب حکیم ،لجامی دو ،اشاره ،درگذشت حکیم ،نذیر احمد

حکیم ابوالمجد مجدود (حسن) بن آدم سنائی غزنوی، شاعر دوران ساز دوره دوم غزنوی، در ادب فارسی مقامی والا دارد؛ با این وصف، هنوز برخی از زوایای زندگی او در تاریکی مانده و درباره آثاری از او آگاهی کافی در دست نیست. یکی از دلایل این فقر چند اثر هست که عده ای از دانشمندان آنها را از خامه حکیم می دانند و عده ای دیگر در انتساب آنها به او تردید نشان می دهند و حتی گاهی آنها را به ضرس قاطع به دیگرانی نسبت می دهند که در وجود خارجیشان یقین کامل نداریم. از جمله این آثار است منظومه طریق التحقیق. در این گفتار، نویسنده کوشیده است روشن کند که منظومه طریق التحقیق از حکیم سنائی است و کسانی که آن را به شاعری صوفی مشرب به شهرت احمد بن حسن بن محمد نخجوانی نسبت داده اند به خطا رفته اند. این انتساب را با اول مرحوم احمد آتش، دانشمند مشهور ترک، مطرح ساخته سپس محقق محترم دکتر بواوتاس سوئدی در رساله دکتری خود پرورانیده و ضمیمه طریق التحقیق در سال 1937 به نشر سپرده است. اشکالاتی که ایشان برای انتساب این منظومه به حکیم غرنه بر شمرده اند به شرح زیر است: 1. در تذکره لباب الالباب، این اثر از حکیم غزنوی خوانده نشده است. این ایراد موجه به نظر نمی رسد؛ زیرا که عوفی، در تذکره خود، نه فقط از طریق التحقیق به نام حکیم غزنوی یاد نکرده بلکه ذکر آثار او را کلا از قلم انداخته و این رساله را به نام شاعر دیگری هم ننوشته و به نقل صرف یک قصیده از سنائی بسنده کرده است. بنابراین، نام نبردن از طریق التحقیق این گمان و شک را پدید نمی آورد که این منظومه را از قلم حکیم نمی دانسته است ...

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.