Skip to main content
فهرست مقالات

فرایند گرایش فلسفه سیاسی در ایران و اسلام

نویسنده: ؛

بهار 1384 - شماره 67 (32 صفحه - از 77 تا 108)

کلیدواژه ها : گرایش ،فلسفه سیاسی ،ایران ،اسلام ،فاربی ،فلسفه سیاسی متعالی

کلید واژه های ماشینی : فلسفه سیاسی ،فلسفه سیاسی در ایران ،گرایش فلسفی سیاسی ،گرایش فلسفی ،فلسفی ،فلسفی سیاسی ،جهان اسلام ،گرایش فلسفه سیاسی ،مدنی ،نظام نظریه فلسفه سیاسی ،جهان اسلام و ایران ،تاریخ و جهان اسلام ،ارسطو ،گرایش فکری سیاسی ،اسلام و ایران ،اندیشه سیاسی ،حکمت سیاسی ،گرایش فکری ،نظام نظریه فلسفی سیاسی ،ایران و اسلام ،فلسفه مدنی ،حکمت عملی ،نگرش و گرایش ،اندیشه سیاسی در ایران ،فکری سیاسی ،نگرش سیاسی ،تاریخ اندیشه سیاسی ،سیاست مدنی ،اندیشگی سیاسی ،پدیده‌های سیاسی

جریان اندیشگی سیاسی در تاریخ و جهان اسلام و ایران، به ویژه در اوج شکوفایی یعنی از قرن دوم تا هشتم هجری، دارای نگرش‌ها و گرایشات گوناگون بوده است.به یک اعتبار، اهم گرایشات عمده و اصلی در این دوره عبارتند از گرایش فلسفی سیاسی، فقهی سیاسی، عملی(اجتماعی)سیاسی و مدیریت عملی سیاسی یعنی کارگذاری سیاسی یا سیاستگزاری.هر یک از این گرایشات؛با موضوع و منظر خاص، ماهیت مسائل ویژه خود را داشته منابع و آثار و نیز موسسین و پیروان شاخص خویش را داراست.حتی این گرایشات هر کدام دارای خاستگاه، جایگاه و نقشی مشخص بوده و همچنین تاریخ و سیر تحولات معینی را دارد.گرایش فلسفی سیاسی، در گستره ساختار و سیر اندیشگی سیاسی، بسان بنیاد اندیشه و اندیشه‌ورزی سیاسی و زیربنای سایر گرایشات فکری سیاسی محسوب می‌گردد.این گرایش فکری سیاسی به عنوان پشتوانه نظری و علمی گرایش عملی و عینی سیاسی ایرانیان و در راستای آن، از پگاه تاریخ و در جهان ایرانی، پیشینه و ریشه‌هایی بس گسترده، گشن و استوار داشته و دارد.«حکمت جاویدان»که آمیزه‌ای از آموزه‌های حکمت دینی و حکمت عقلی یا فلسفی و(بانگاه) حکمت سیاسی محسوب می‌گردد، از اهم ویژگی‌های بارز قوم و سرزمین بارور و سترگ ایران می‌باشد.مکتب رهایی بخش و تعالی آفرین اسلامی نیز شرایط بهینه‌سازی این گرایش را فراهم ساخت.بر این مبانی و در این راستا، ایرانیان مسلمان و پیش و بیش از همه، حکیم ابونصر محمد فارابی در قرن 4 هجری موفق به تجدید، باپردازی و سرانجام تاسیس و تولید نظام نظریه فلسفه سیاسی در ایران و جهاد اسلام گردید.گرایشی که با بهره‌گیری از یافته‌های فلسفی سیاسی و مدنی پیشین و به ویژه یونانی به صورت داده اولیه، و با بازپردازی آنها بر مبانی دینی مدنی اسلامی و با ساختار و سابقه حکمی و عقلانی ایرانی بازسازی شد.این نگرش سیاسی تا حکمت متعالیه سیاسی صدرایی فرارفته و در حکمت سیاست متعالی نظری و عملی امام خمینی بازتاب یافت.فرایندی که هم‌اینک در مرحله کاربری، عمل و آزمونی نوآمد قرار گرفته و چشم‌انداز تبیین نظری مبانی تحقق عملی و عینی توسعه اقتصادی، توأمان با تعادل سیاسی و اجتماعی و در جهت تعالی معنوی و فرهنگی را فرا روی خود دارد.این فرایند بدین‌سان با چالش کارآمدی، به ویژه در کشاکش معرفتی، روشی، علمی، و فلسفی نظری و حتی عملی و عینی سیاسی جاری و آتی مدرنیستی و پسامدرنیستی، مواجهه بوده و راه برون رفت ایران اسلامی و جهاد اسلامی و حتی جهان معاصر از بحران نسبیت و نیهیلیسم و فرارفت به سوی توسعه متعالی و تمدن جهانی انسانی و اسلامی می‌نماید.این مقاله که خود گزینش و اقتباسی از پژوهش و گزارش تفصیلی«گرایش فلسفی سیاسی در تاریخ و جهان اسلام و ایران»است.با همکاری دانشگاه تهران انجام پذیرفته و هم اینک به صورت کتابی مستقل و مبسوط تحت همین عنوان در جریان انتشار می‌باشد.

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.