Skip to main content
فهرست مقالات

سیری در اندیشه خدا در دستگاه فلسفی فلوطین

نویسنده: ؛

بهار 1385 - شماره 43 (17 صفحه - از 67 تا 83)

در نظامی که فلوطین از عالم ارایه می کند سه اقنوم دیده می شود که به نحو طولی بر هم مترتب هستند. آن سه اقنوم عبارتند از: 1. واحد 2. عقل 3. نفس درباره پیدایش عالم دیدگاه های مختلفی وجود داشته، همچون نظریه خلقت که از ظاهر کتب مقدس بر می آید، و نظریه ظهور و تجلی که دیدگاه عرفاست، و نظریه فیض که بسیاری از حکما به آن باور دارند. فلوطین درباره پیدایش عالم به فیض اعتقاد دارد. مفهوم فیض یا صدور ماخوذ از کلمه لاتین «emanation» به معنای فوران از جایی است. طبق دیدگاه فلوطین، احد خالق عالم نیست که باراده خلق کند، عالم، سرریز جوشش الهی است. احد باین دلیل نمی تواند عالم را با فعل آزاد و باراده خویش بیافریند، که آفرینش، نوعی فعالیت است و نسبت دادن فعل به خداوند که موجب برهم زدن تغییر ناپذیری اوست خطاست. لذا فلوطین به استعاره «صدور» متوسل شد. وی معتقد است که خدا با صادر شدن کاهش نمی یابد. فلوطین می کوشد تا راه میانه ای بین آفرینش توحیدی از یکسو، و نظریه وحدت وجودی از سوی دیگر، در پیش گیرد.

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.