Skip to main content
فهرست مقالات

ابتکارات فلسفی صدرالمتألهین

نویسنده:

ISC (5 صفحه - از 51 تا 55)

کلید واژه های ماشینی : صدر المتألهین، اتحاد عاقل و معقول، جوهر، نفس، ذات، عقل، بحمل شایع کیف نفسانی، اتحاد، علم، معقول

خلاصه ماشینی:

"توجه به این نکته،ضروری است که کیف نفسانی‌ بودن و عرض بودن صور علمی برای نفس با اعتقاد به‌ اتحاد عاقل و معقول و اینکه علم از سنخ وجود است و نه‌ ماهیات،منافات دارد و در واقع این مسئله را صدر المتألهین طبق دیدگاه حکماء اسلامی مورد بحث‌ قرار داده است. صدر المتألهین علاوه بر اینکه این نظریه را در علم‌ نفس به ذات خود می‌پذیرد به علم نفس به غیر ذات نیز تعمیم می‌دهد و نه تنها در مرتبه تعقل بلکه در مرتبه‌ تخیل و احساس نیز آن را اثبات می‌کند و در نظر او چنانکه عاقل و معقول متحدند خیال و متخیل و حساس‌ و محسوس نیز متحد هستند. فهم دقیق و اثبات اتحاد عاقل و معقول مبتنی بر مقدمات بسیاری است که در«حکمت متعالیه»باثبات‌ رسیده است؛مانند«اصالت وجود»و«حدوث جسمانی‌ نفس»و«اتحاد علت و معلول»بحسب حقیقت و رقیقه و اینکه نفس در وحدتش همهء قواست و بازگشت علم به‌ وجود و بیان اینکه متضایفان از اقسام تقابلی که اطراف آن‌ مجتمع نمی‌شوند نیست و رجوع موجودات به اصل خود و رجوع نهایات به بدایات و اتحادی بودن ترکیب ماده و صورت و تبیین این معنا که شی‌ء در استکمال‌ جوهری خود فعلیتی بر فعلیت خود می‌افزاید و چیزی را از دست نمی‌دهد و اینکه هر صورتی زمینه و ماده است‌ برای صورت بعد و نفس ناطقه بحسب وجود،ماده است‌ برای صور عقلی و خیالی و حسی و صور یکی بعد از دیگری منشأ استکمال جوهری و قوت وجودی نفس‌ می‌شوند و ممکن نیست نفس در ابتدای وجود جوهر مجرد متحصل بالفعل باشد و..."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.