Skip to main content
فهرست مقالات

نظریه عقل در فلسفه ابن سینا

نویسنده:

ISC (14 صفحه - از 147 تا 160)

کلید واژه های ماشینی : عقل، ابن‌سینا، نظریه، نفس، نظریه عقل در فلسفه ابن‌سینا، عقل فعال، معقولات، فارابی، رجوع، عقل بالفعل

خلاصه ماشینی:

"در رساله«المدینه»، صفحه 67،میگوید که«نفوس اهل مدینه الجاهله»(یا تکامل نیافته)همچنان ناقص باقی‌ بقیهء حاشیه در صفحهء بعد فعلیت یافتن عقل بالقوه زمانی به منصه ظهور می‌رسد که آدمی‌ بدیهیات اولیه کلی را که مبدأ تمامی برهانهاست ادراک کند(نقل از انالوطیقای دوم ارسطو،باب اول 1،فصل 2،ص 71 b 20 و بعد آن) مثل کل بزرگتر از جزء است(الکل اعظم من الجزء)و یا اینکه دو چیز که با چیز دیگری برابر باشند خود با یکدیگر برابرند،به عبارت دیگر بدیهیاتی که چه از راه استقراء و چه از طریق قیاس قابل اکتساب نیست‌2. اما به نظر ابن سینا،به تفکیک از فارابی که از نظریه اسکندر پیروی‌ می‌کند،صور معقولی که نفس ناطقه آدمی دریافت می‌کند حاصل از تجرید ماده نیست بلکه بلاواسطه از عقل فعال افاضه می‌شود و عمل قبلی‌ ما صرفا سنجش و مقایسهء صور خیالیه با یکدیگر است. ولی ابن سینا را عقیده بر این است که وجه سومی از شناخت(یا ادراک)نیز وجود دارد که با هیچیک از دو وجه گفته شده یکی نیست‌ (11)-نفس عامیه آدمی در اینجا آشکارا به‌معنای ذهن فلسفی است که همانطوری که‌ بعدا خواهیم دید نقطه اوج آن،مراقبه و شهود عرفانی است،ولی باید آنرا اساسا از نفس‌ نبوی متمایز دانست."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.