Skip to main content
فهرست مقالات

هویت سازی اجتماعی از راه بادزدایی گشتاری

نویسنده:

ISC (12 صفحه - از 33 تا 44)

کلید واژه های ماشینی : باد، جن، روح، تسخیر، اجتماعی، جادو پزشکان مخصوص تسخیر ارواح، هویت، اهل هوا، بیمار، درمانی

در جامعه های ایرانی و اسلامی برخی از بادها را همچون روح و جن می پندارند و باور دارند که این بادها با وارد شدن به تن آدمیزادگان، آن ها را تسخیر می کنند و به فرمان خود در می آورند. این بادها یا جن-بادها را به دو دسته، بادهای زیانکار و بادهای بی زبان تقسیم می کنند. وقتی یک دیو- باد یا جن- باد کسی را می زند،یعنی به درونش می رود و تسخیر و هوایی اش می کند،برای رام کردن و تسخیر دیو- باد و یا بیرون کردن دیو یا جن از تن شخص بادزده یا جن زده (شخص مسخر باد) جادو پزشکان مخصوص تسخیر ارواح از دو روش درمانی پایا و گشتاری استفاده می کنند.در روش درمانی پایا،شخص بیمار کاملا بهبود می یابد و با وضعیت دوره پیش از باد زدگی به گروه اجتماعی خود در جامعه باز می گردد. در روش درمانی گشتاری، دیو- باد یا جن- باد از درون شخص باد زده بیرون نمی رود و بر او همچون مرکبی سوار می شود و با استحاله شخصیت مرکب خود، هویت اجتماعی تازه ای از او می سازد. از آن پس شخص آمیخته با جن- باد به کیش بادانگاری و گروه اجتماعی بادزدگان یا اهل هوا می پیوندد و زندگی نوینی را با اعضای گروه آغاز می کند.

خلاصه ماشینی:

"33-43 هویت‌سازی اجتماعی از راه بادزدایی گشتاری علی بلوکباشی* چکیده در جامعه‌های ایرانی و اسلامی برخی از بادها را همچون روح و جن می‌پندارند و باور دارند که این‌ بادها با وارد شدن به تن آدمیزادگان،آن‌ها را تسخیر می‌کنند و به فرمان خود درمی‌آورند. انواع بادها و نظام تسخیر باد این ارواح یا جن-بادها و نظام تسخیر روح یا جن‌زدگی در فرهنگ جامعه‌های مسلمان جهان‌ با نام‌های گوناگون«بوری»4در نیجریه،طرابلس و در میان اقوام هوسا5زبان غرب افریقا، «آموک»6در مالایا(58:1975 Cherulli 1987:1217,Lewis )،فیلیپین و افریقا(ساعدی، 1355:37)،«سار»در سودان،«زار»در حبشه(اتیوپی)و زار و«زیران»(صورت جمع زار)در عمان( Lewis:ibid79;Cherulli )و باد و جن-باد در ایران شناخته شده و مشهور است. امروزه،در آبادی‌های سواحل و جزایر خلیج فارس و بلوچستان مزارها و قدمگاه‌هایی اختصاص به این مشایخ دارند که زیارتگاه مریدان و دردمندان‌ و بیماران گرفتار باد،یا بادزدگان‌اند(ریاحی،1356:27؛ساعدی،1355:80)هریک از بادهای مشایخ با یکی از گروه‌های اجتماعی جامعه سروکار دارد و آن‌ها را می‌گیرد و بیمار می‌کند. در بیشتر سرزمین‌های اسلامی نیز،روح-بادها(انواع بادهای زار و بوری)در میان‌ قشرهای طبقات پایین اجتماعی عمل می‌کنند،مثلا،در سودان پدیدهء جن‌زدگی و تسخیر جن‌ اکثرا در میان گروه‌های حاشیه‌نشین شهرها،مانند مسلمانان غیرسودانی و بازماندگان بردگان‌ رواج دارد. جادو-پزشکان یا بابا و ماماها مانند شمن‌ها در کیش شمنی‌15کارشان میانجیگری روح‌16 و برقرار کردن ارتباط میان ارواح و انسان‌ها،کنترل و تسخیر ارواح است(296:1969 Firth ) جادو پزشکان در مراسم ویژه‌ای با جمعی از مردان و زنان بادزده با کوبیدن طبل و دهل و نواختن ساز و خواندن اشعار و اورادی خاص و تکرار برخی کلمات مخصوص و بازی و رقص تنی چند از بادزدگان،روح را احضار و تسخیر می‌کنند و به فرمان درمی‌آورند."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.