Skip to main content
فهرست مقالات

استبداد صغیر یا تصویری از نخوت پادشاهان

نویسنده:

(7 صفحه - از 58 تا 64)

کلید واژه های ماشینی : شاه ،مشروطیت ،مشروطه ،توپ بستن مجلس ،استبداد صغیر ،استخاره ،مجلس ،نخوت پادشاهان ،توپ ،روسیه ،آذربایجان ،ملت ،محمد علی میرزا ،تاریخ ،مشروطه‌خواهان ،ایران ،روس ،نمایندگان مجلس در سفارت انگلستان ،نمایندگان ،پناهنده ،انگلستان ،نمایندگان مجلس ،مشروطیت ایران ،میرزا حسن خان مشیر الدوله ،استخاره خوب ،دولت ،تهران محمد علی میرزا ،سفارت انگلستان پناهنده ،دربار ،تاریخ مشروطه ایران

خلاصه ماشینی:

"مشروطیت که مرحله عبوری از استبداد مطلق به نوعی قانونمندی و حاکمیت‌ اصول اساسی در زندگی اجتماعی ملت ایران بود با آنهمه فراز و نشیب و کژیها و نابرابریها باز محصول ارزشمندی از خونبهای آزادیخواهان و مشروطه‌طلبان بود که در تاریخ چهاردهم جمادی الثانی به سال 1324 هجری به صحهء مظفر الدینشاه‌ رسید و نخستین مجلس در روز یکشنبه 18 شعبان همان سال در کاخ گلستان توسط شاه افتتاح گردید و در اثر تلاشهای نمایندگان دوره اول در 14 ذیقعده همان‌ سال به امضای شاه رسید او که به هنگام امضاء مریض بود،درست ده روز پس از امضاء در گذشت و محمد علی میرزا ولیعهد در اول همان ماه از تبریز وارد تهران‌ گردید پس از مراسم ترحیم شاه در چهارم ذیحجه تاجگزاری نمود(و تاج آنقدر بزرگ و سنگین بود که سر شاه چند دقیقه بیشتر تحمل آنرا نداشت و عملا نیز چند ماه بیشتر)ولی در تاجگذاری شاه هیچیک از نمایندگان در جشن تاجگذاری دعوت نشده بودند و همین امر عدم علاقه بلکه خصومت او را با مشروطه‌خواهان‌ نشان می‌داد او که مطابق رسم زمان،دوران ولی عهدی را در آذربایجان اقامت‌ داشت همواره عده‌ای از اطراف متعلق و چاپلوس و مغرض اطراف او را داشتند و به هر وسیله‌ای حس حیوانی نخوت و خودمحوری و استبداد او را زنده نگه‌ می‌داشتند،ولی علیرغم حمایتهائی که پدر او از مشروطه و مشروطه‌خواهان داشت‌ ولی او از آزار آنان،در ایالت آذربایجان کوتاهی و ابا نداشت و دائم به شکنجه‌ و آزار آنان میپرداخت او عادات ویژه و تکرویهای خاصی نیز داشت و از کثرت غرور و تکبری که داشت به جای مشاوره و رایزنی در امور اجتماعی و سیاسی،برای‌ اینکه به کارهای خود لباس دین و مذهب نیز پوشانده باشد به استخاره و تفال‌ می‌پرداخت و طبق آن رفتار می‌کرد،غافل از آنکه استخاره در مقام تحیر و تردید پس از مشاوره و قصور کاربرد عقل و تدبیر می‌تواند راهگشا یا راهنما باشد آن هم نه در حد تعیین‌کننده تکلیف و مطرح‌کننده را اندیشه عادات او بر این جریان داشت که متن مورد استخاره را به حضور فردی بنام سید ابو طالب‌ موسوی زنجانی که یکی از مخالفین سرسخت مشروطه بود می‌فرستاد او نیز با استنباط ناصواب یا احیانا مفروضانه که داشت با توسل به ظاهر آیات مسائل مهم غزل و نصب آزار و اذیت با دیگر مسائل جاری کشور را در اختیار پادشاه خودکامه قرار می‌داد چند نمونه از استخاره‌هائی که متن سؤال و جواب آنها در برخی از منابع‌ تاریخ آمده است می‌تواند تصویر گویائی از طرز تفکر واندیشه خودکامگان تاریخ‌ باشد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.