Skip to main content
فهرست مقالات

کوششی بر طرح وضع ساختمانی و مورفولوژی آتشفشانی فلات آذربایجان با تأکید بر توده ولکانیکی سبلان

نویسنده:

ISC (19 صفحه - از 32 تا 50)

کلید واژه های ماشینی : مولانا، علیت، آتش، سبب، آب، خدا، عقل، معلول، مولوی، خاک

خلاصه ماشینی: "در دفتر دوم در"داستان قسم غلام در صدق و وفای یار خود از طهارت ظن خود" با آوردن سه بیت زیر توالی مسبب و سبب را تا ابد نیز جریان می‌دهد: این جهان و آن جهان زاید ابد هر سبب ما در اثر زاید ولد چون اثر زایید هم شد سبب‌ تا بزاید او اثرهای عجب این سببها نسل بر نسل است لیک‌ دیده‌ای باید منور نیک نیک‌1 که استاد بزرگوار جناب آقای محمد تقی جعفری نیز در جلد هشتم تفسیر و نقد و تحلیل مثنوی به استناد همین ابیات و ابیات دیگر سعی بر این‌ دارد که اثبات کند مولانا منکر قانون علیت و سببیت نیست در حالی که‌ مولانا در دفتر پنجم در آن داستان‌"عطای حق موقوف قابلیت نیست‌" می‌گوید اسباب و سنت‌ها از آن عالم اسباب است تا کارهای این جهانی‌ بر اساس آن ضوابط و سنت‌ها به جریان افتند و به مناسبت موقع امور عادی و سنت‌های جاری به ادارهء حق دگرگون شده و کار آیی لازم را از دست‌ می‌دهند و هیچ وقت این سنت‌ها عمومیت ندارند بلکه خداوند هر طور اراده کند آنها را جاری می‌سازد. مولانا در دفتر چهارم در داستان‌"موری بر کاغذ می‌رفت نبشتن قلم را دید"نشان می‌دهد که شناخت حقیقت آثار صنع که‌ خط کاتب نشانی از آن است برای مور که خود رمزی از عقل جزوی به شمار است ممکن نیست،و ادراک عقل جزوی از آثار صنع از حد نقش و رنگ ظاهر حسی آنها در نمی‌گذرد و همین عقل جزوی نیز در افراد انسان مراتب متفاوت‌ دارد و هر کس به قدر فهم و استعداد خویش در کشف اسباب و علل توفیق‌ دارد لذا مراتب ادراک آدمی را آوردن این تمثیل به گونه‌ای زیباتر سیم می‌کند و می‌گوید یکی از موران که حرکت قلم را بر روی کاغذ دید زیبائی نقش را به‌ قلم منسوب کرد اما مور دیگر که چشم تیزتر از او داشت نقش را به انگشت و مور دیگر به بازو."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.