Skip to main content
فهرست مقالات

دادرسی کیفری ویژه اطفال در حقوق ایران

نویسنده:

ISC (23 صفحه - از 139 تا 161)

کلیدواژه ها : دادرسی ویژه اطفال ،دادگاه ویژه اطفال ،تعقیب و تحقیقات مقدماتی ،تسریع در رسیدگی ،رسیدگی غیرعلنی ،بازداشت پیش از محاکمه

کلید واژه های ماشینی : دادرسی ،اطفال ،دادرسی کیفری ویژه اطفال ،دادرسی کیفری ،قانون آیین دادرسی کیفری ،قانون تشکیل دادگاه اطفال ،اطفال و نوجوانان ،تشکیل دادگاه اطفال و نوجوانان ،دادگاه ،قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی ،جرایم ،قانون آیین دادرسی کیفری ایران ،لایحه پیشنهادی قانون تشکیل دادگاه ،حقوق ،کودک ،دادرسی ویژه اطفال ،قانون ،قضایی ،اتهامات اطفال و نوجوانان ،ویژه اطفال ،دادرسی ویژه کیفری اطفال ،کودکان و نوجوانان ،رسیدگی به اتهامات اطفال ،مواد قانون آیین دادرسی کیفری ،آیین دادرسی کیفری مصوب ،قضات ،حسب مقررات آیین دادرسی کیفری ،ضرورت تشکیل دادگاه ویژه اطفال ،ایران ،دادگاه اطفال طبق مقررات عمومی

دادرسی کیفری ویژه اطفال که از بدو تماس کودک و نوجوان با مقامات انتظامی و قضایی، به لحاظ ارتکاب اعمال مغایر با قانون جزا، تا خاتمه رسیدگی به اتهام او جریان دارد، از حیث ضرورت تأمین هدف والای انسانی اصلاح و تربیت و پیشگیری از وقوع جرم ا یشان، واجد اهمیت فراوان است.شیوه دادرسی اطفال و نوجوانان دارای وجوه افتراق متعددی با شیوه دادرسی بزرگسالان می‌باشد. از جمله این که پلیس و قضاتی که منحصرا یا غالبا در دادرسی اطفال فعالیت دارند، باید از طریق ایجاد دوره‌های آموزشی با علوم مختلفی از قبیل روان شناسی کودک، مددکاری اجتماعی و جرم شناسی آشنایی کاملی داشته باشند. دادرسی باید کاملا غیرعلنی و با حفظ حریم اطفال انجام گیرد. تشکیل پرونده شخصیت که حاوی اظهار نظر متخصصان مختلف علوم پزشکی، روان‌شناسی، مددکاری و جرم شناسی است، در کنار پرونده کیفری به منظور اتخاذ واکنش مناسب با شخیصت و منش طفل یا نوجوان ضرورت دارد.نگارنده در مقاله حاضر، خطوط اصلی دادرسی کیفری ویژه اطفال را در حقوق عرفی و اسناد بین‌المللی با حقوق موضوعه ایران مقایسه کرده است. همچنین لایحه اخیر پیشنهادی قانون تشکیل دادگاه اطفال و نوجوانان مورد بررسی قرار داده است. این لایحه در صورت تصویب نهایی، گامی مؤثر در ارتقاء دادرسی ویژه اطفال محسوب می‌شود.به نظر می‌رسد که شیوه دادرسی ویژه کیفری اطفال در حقوق عرفی با موازین حقوق اسلام، مغایرتی ندارد و در متون معتبر فقهی هیچ‌ گونه ردعی و منعی در اعمال این دادرسی به چشم نمی‌خورد.

خلاصه ماشینی:

"در حقوق اسلام، مستند به کتب فقهی امامیـه (باب قضاء) شیـوه‌ای متمایز از بزرگسالان برای رسیدگی به اطفال مقرر نگردیده است (الجبعی العاملی، بی‌تا، ج 3، ص 61-125؛ محقق حلی ، 1389 ه‍، ج 4، ص 72-122) لیکن با توجه به احادیث فراوانی که مبتنی بر سفارش اکید به تکریم شخصیت، تربیت و آموزش و نگهداری بنحو احسن کودکان، حتی از زمان پیش از انعقاد نطفه و زمان حیات جنینی در رحم مادر تا دوران تولد و رسیدن به سن کمال عقل، در کتب معتبر حدیث موجود است (حر عاملی، 1399 ه‍ ، ج 15، ص 94-222)، به نظر می‌رسد که اصول دادرسی کیفری عرفی ویژه اطفال که در حقوق موضوعه کشورها به منظور وصول به هدف مقدس تعلیم و تربیت و حفظ مصالح عالی کودکان معارض با قانون پیش‌بینی شده است (دانش، 1378، ص52-152) و متضمن جلب منافع و دفع مضار از ایشان می باشد و از حسن ذاتی برخوردار است، مغایرتی با موازین حقوق اسلام و فقه امامیه ندارد. بخشنامه شماره 1105/78/1 مورخ 15/11/78 رئیس قوه قضائیه به رؤسای کل دادگستری استانها نیز در راستای اعمال مواد 219 و 231 موید این مطلب است که درنظام قضایی ایران دادگاه ویژه اطفال موضوعیت ندارد (اداره کل تدوین و تنقیح قوانین و مقررات، 1381، ص 115) و مقنن دادگاه تخصصی و ویژه‌ای که انحصارا به اتهامات اطفال و نوجوانان رسیدگی کند، پیش‌بینی و مقررنکرده است و این یکی از نقایص عمده نظام قضایی ایران در دادرسی کیفری اطفال محسوب می‌شود (آخوندی، 1379، ج 4، ص 236)، ماده 1 لایحه پیشنهادی قانون تشکیل دادگاه اطفال ونوجوانان در جهت رفع این نقیصه مقرر می‌دارد: «به کلیه جرایم اطفال و نوجوانان که سن آنان بیش از 6 سال و کمتر از 18 سال تمام خورشیدی است در دادگاه اطفال و نوجوانان رسیدگی می‌شود»."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.