Skip to main content
فهرست مقالات

بررسی تطبیقی احکام نور و وجود در حکمت اشراق و حکمت متعالیه

نویسنده:

ISC (10 صفحه - از 69 تا 78)

کلیدواژه ها :

وجود ،نور ،نور مجرد ،جوهر غاسق ،ظلمت ،بساطت انوار ،تشکیک انوار ،هیئت ظلمانی

کلید واژه های ماشینی : نور، اشراق، ظلمت، سهروردی، شیخ اشراق، ملاصدرا، احکام، نور و ظلمت، حکمت اشراق و حکمت متعالیه، تشکیک انوار

در این مقاله ضمن مقایسه دو اصطلاح نور و وجود در فلسفه اشراق به مسایل ذیل پرداخته شده است: 1- مساوقت یا عدم مساوقت نور و وجود در فلسفه اشراق 2-تبیین استدلالهای سهروردی درباره بساطت نور و غنای آن از تعریف و بیان تحلیل ملاصدرا در باب استدلالهای شیخ اشراق. 3- بیان توجیه سهروردی در باب تشکیک انوار و تحلیل تناقض بین اعتباریت وجود و تشکیک انوار . 4- ارائه دو نوع تقسیم بندی انوار در مکتب اشراق و بیان اشکالات این دو نوع تقسیم بندی از دیدگاه ملاصدرا. 5- تقابل نور و ظلمت در حکمت الاشراق. 6- نحوه ادراک حقیقت نور.

خلاصه ماشینی: "در این باره می توان گفت نوری که مدنظر شیخ اشراق است دقیقا‌ معادل وجود نیست زیرا مانند وجود فراگیر نبوده و همه موجودات را شامل نمی شود از نظر او لفظ نور تنها بر موجودات خاصی چون “‌نور الانوار”‌ انوار قاهره و عقول عالیه و عقول عرضیه و نیز نورهای عرضی اطلاق می گردد و بدین ترتیب موجودات جسمانی از حوزه نور خارج می باشند و بهمین دلیل بر موجودات جسمانی “ظلمت ” اطلاق نموده است (3، ص: 107). 2- ملاصدرا در جای دیگر چنین بیان می دارد که اگر مراد از نور ظاهر بذاته و مظهر لغیره باشد در آن صورت مساوق وجود و عین آن است (6، ص: 283) و به عقیده او سهروردی در فلسفه خود از لفظ وجود به لفظ نور عدول کرده و سپس نور را به چیزی اخص از وجود یعنی به واجب الوجود، و وجودات عقول و نفوس و انوار عرضی محصور نموده است و اجسام و هیئت ها را غواسق و هیئتهای مظلم نام نهاده است در حالی که حق این است که هر وجودی حتی وجود اجسام نور است گرچه بعضی از وجودات بخاطر ضعف خود، مخلوط به عدم هستند و وجود ضعیف بدلیل خفای وجود و استیلای عدم بر ماهیتش به ظلمت متصف می گردد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.