Skip to main content
فهرست مقالات

بررسی انتقادی و مقایسه اصول فقه اسلامی و بینش هرمنوتیکی

نویسنده:

علمی-ترویجی/ISC (11 صفحه - از 94 تا 104)

کلید واژه های ماشینی : هرمنوتیک، اصول فقه، فقه اسلامی و بینش هرمنوتیکی، اسلامی، مقایسه اصول فقه اسلامی، مدلول، گوینده، مخاطب، معنا، دانش

خلاصه ماشینی:

"یا این‌ بحث‌ مطرح‌ می‌گردد که‌ خطابهای‌ عام‌ مثل‌ «یا ایهاالناس» و «یا ایهاالذین‌ آمنوا» آیا بر حسب‌ «مدلول» خود شامل‌ غائبان‌ از زمان‌ و مکان‌ خطاب‌ نیز می‌گردند یا اختصاص‌ به‌ حاضران‌ دارند؟ ملاحظه‌ می‌شود که‌ عنوان‌ بحث‌ و چگونگی‌ طرح‌ آن‌ در همه‌ موارد مذکور، اجازه‌ نمی‌دهد کمترین‌ ملاحظه‌ای‌ نسبت‌ به‌ «مراد» متکلم‌ و «پیش‌فرضهای‌ حاکم‌ بر فهم‌ سامع» صورت‌ گیرد و یا، به‌ تعبیر دیگر، متکلم‌ و سامع‌ را موظف‌ می‌دانند که‌ در محدوده‌ «دلالت» الفاظ‌ با یکدیگر رابطه‌ برقرار کنند، و این‌ حکم‌ را آنچنان‌ مطلق‌ صادر می‌کنند که‌ گویا هر گونه‌ فاصله‌ و اختلاف‌ شرائط‌ میان‌ گوینده‌ و مخاطب‌ را بی‌اثر و قابل‌ حذف‌ می‌پندارند. اما گاهی‌ ممکن‌ است‌ تکلیف‌ روشن‌ باشد ولی‌ فقیه‌ به‌ علت‌ شک‌ در پاره‌ای‌ از ویژگیها و شرائط‌ حاکم‌ بر زمان‌ و مکان‌ صدور متن، نداند کدام‌ دستور را باید اجرا کند؟ برای‌ مثال، متن‌ را در دست‌ دارد و مدلول‌ حقیقی‌ و پاره‌ای‌ از مدلولهای‌ مجازی‌ مناسب‌ متن‌ را می‌شناسد ولی‌ نمی‌داند آیا گفتگوی‌ متکلم‌ همراه‌ با قرینه‌ای‌ غیر لفظی‌ بوده‌ که‌ معنی‌ مجازی‌ خاصی‌ را به‌ جای‌ معنی‌ حقیقی‌ بنشاند یا آنکه‌ سخن‌ در وضعیتی‌ عادی‌ گفته‌ شده‌ است؟ در اینگونه‌ موارد نیز اصولیان‌ جهت‌ تعیین‌ تکلیف‌ از اصولی‌ استفاده‌ می‌کنند که‌ به‌ عقیده‌ ایشان‌ مقتضای‌ عرف‌ و بنای‌ عقلا در به‌ کارگیری‌ الفاظ‌ است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.