Skip to main content
فهرست مقالات

کابوس تجربه دینی

نویسنده: ؛

زمستان 1380 - شماره 22 علمی-ترویجی (7 صفحه - از 43 تا 49)

کلید واژه های ماشینی : تجارب دینی ،دینی ،اصلاح دین ،گوهر دین ،تجربه‌گرایی دینی ،اسلام گفتاری و رفتاری ،کتاب مقدس ،گفتاری ،بازگشت به تجارب دینی ،اسلام مکتوب ،اسلام اعتقادی و عملی ،دین‌داری ،گوهر دین تجارب ،مکتوب ،اعتقادهای دینی ،مقدس ،معنای بازگشت به تجارب ،حوزه دین ،مباحث تجربه دینی ،احیای دین ،عناصر جهان جدید ،تجربه‌گرایان دینی ،متون دینی ،اعتقادات و اعمال ،مباحث اقبال ،احیای فکر دینی ،جدید ،جهان جدید ،اعمال دینی ،تاریخ ادیان

بحث اصلاح دین یکی از مباحث جدی در چند قرن اخیر میان روشنفکران و نواندیشان دینی است. آرا و نظریات بسیار متفاوتی در این باره مطرح شده است، یکی از این نظریات که اکنون میان نواندیشان رواج یافته است بر بازگشت به تجارب دینی تاکید دارد. نگارنده در این مقاله نخست به معانی متفاوت اصلاح دین -- خصوصا اسلام -- پرداخته و میان سه معنای آن: اسلام مکتوب، گفتاری و رفتاری و اعتقادی و عملی فرق گذاشته است، سپس سخن نواندیشان و خاستگاه تاریخی و عوامل پیدایش آن را بررسی کرده است و در نهایت با نگاهی باستان شناختی به نقد این نظریه پرداخته است. مقدمه اصلاح دین آرزوی همه دانشوران راستین دینی بوده است. مصلحان بزرگی از ادیان مختلف جهان می توان بر شمرد که برنامه اصلاح دین را سرلوحه فعالیت های خود قرار داده اند، اما در این میان کسانی نیز بوده اند که به بهانه اصلاح دین، در جهت تخریب دین و گمراه ساختن دین داران قدم برداشته اند. این امر موجب شده است که برنامه اصلاح دین همواره در پاره ای از ابهامات فرو رفته و آفاتی دامنگیر آن شود. به قول استاد شهید مطهری (ره): «بدیهی است جنبش هایی که داعیه اصلاح داشته اند یکسان نبوده اند، برخی داعیه اصلاح داشته و واقعا هم مصلح بوده اند برخی دیگر بر عکس، اصلاح را بهانه قرار داده و افساد کرده اند. برخی دیگر در آغاز جنبه اصلاحی داشته و سرانجام از مسیر اصلاحی (متن قابل خواندن نیست) منحرف از این قبیل آن قدر آلوده و پلید بود که برای اسلام نتیجه معکوس داد....»() همواره این پرسش مطرح بوده است که اصلاح دین در کدام چارچوب نظری صورت می گیرد و چه مکانیسم نظری می توان برای آن در نظر گرفت؟ بهتر است در ابتدا به توضیح چند نکته بپردازیم که با پاسخ پرسش فوق ارتباط دارد

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.