Skip to main content
فهرست مقالات

ادبیات فارسی تحت تأثیر قرآن و حدیث است

مصاحبه شونده:

(3 صفحه - از 16 تا 18)

خلاصه ماشینی:

"حداقل‌ تا زمان‌ مغول‌ حکومت‌هایی‌ که‌ در ایران‌ روی‌ کار آمده‌ تحت‌ لوای‌ حکومت‌ خلفا بوده‌ و به‌ این‌ ترتیب‌ می‌توان‌ گفت‌ یکی‌ از عوامل‌ مهم‌ در این‌ تأثیرگذاری‌، اعمال‌ قدرتی‌ بوده‌ که‌ حکومت‌ها برای‌ ترویج‌ اسلام‌ و قرآن‌ به‌ خرج‌ می‌دادند و توجیه‌شان‌ هم‌ این‌ بود که‌ چون‌ حکومت‌ دینی‌ است‌، بازتاب‌ آن‌ باید در آثار ادبی‌ خلق‌ شده‌ در مرزهای‌ این‌ حکومت‌ متجلی‌ باشد. همان‌طور که‌ می‌دانیم‌ شیوع‌ تصوف‌ در ایران‌ و ظهور شخصیت‌های‌ برجسته‌ای‌ که‌ این‌ نوع‌ تعلیمات‌ را سرلوحه‌ فعالیتشان‌ قرار می‌دادند، سبب‌ شد تا شاگردان‌ این‌ افراد نیز که‌ عمدتا ادبا، فضلا و دانشمندان‌ آن‌ دوره‌ یا دوره‌ بعد بودند، تحت‌ تأثیر وعظ‌ و خطابه‌ قرارگیرند و اندیشه‌هایی‌ را که‌ از این‌ مجالس‌ اخذ می‌کردند در آثار خود منعکس‌ کنند و به‌ این‌ ترتیب‌ استفاده‌ از آیات‌ و احادیث‌ از این‌ طریق‌ نیز در ادبیات‌ فارسی‌ رونق‌ بیشتری‌ یافت‌. نحوه‌ استفاده‌ از آیات‌ و احادیث‌ در آثار ادبای‌ متقدم‌ و معاصر با گذشت‌ قرن‌ها چه‌ تغییری‌ کرده‌ است‌؟ نخست‌ باید گفت‌ که‌ تأثیر قرآن‌ و حدیث‌ بر ادبیات‌ فارسی‌ همچنان‌ مشهود است‌ و کسانی‌ همچون‌ شهریار، مهرداد اوستا و حتی‌ شاعران‌ نوپردازی‌ مانند اخوان‌ ثالث‌ در آثارشان‌ به‌ آیات‌ و احادیث‌ و قصص‌ قرآنی‌ توجه‌ داشته‌اند. این‌ مسأله‌ را در قدیمی‌ترین‌ آنها از جمله‌ صناعتین‌، مطول‌، مختصر و تا همین‌ دوره‌های‌ متأخر در آثاری‌ همچون‌ معالم‌ البلاغه‌، به‌ روشنی‌ می‌بینیم‌ و در برخی‌ کتاب‌ها حتی‌ کتاب‌هایی‌ که‌ به‌ زبان‌ فارسی‌ نوشته‌ شده‌اند ،گاه‌ مشاهده‌ می‌کنیم‌ که‌ برای‌ یک‌ صنعت‌ ادبی‌ هیچ‌ شاهد مثالی‌ جز آیه‌ قرآن‌ نیافته‌اند و همین‌ شاهد مثال‌ هم‌ مدام‌ در کتاب‌های‌ مختلف‌ تکرار شده‌ است‌."

صفحه:
از 16 تا 18