Skip to main content
فهرست مقالات

روی آورد بین رشته ای و هویت معرفتی فلسفه صدرایی

نویسنده:

علمی-پژوهشی/ISC (12 صفحه - از 125 تا 136)

کلیدواژه ها :

التقاط ،حکمت متعالیه ،تلفیق ،تحویلی‌نگری ،تعین معرفتی ،اصالت تفکر ،زبان برتر ،روی آورد بین رشته‌ای ،کثرت‌گرایی وحصرگرایی روش شناختی

کلید واژه های ماشینی : ملاصدرا، اصالت تفکر فلسفی ملاصدرا، صدرا، فلسفه، حکمت متعالیه، تبیین تعین معرفتی فلسفه، هویت معرفتی فلسفه صدرایی، تفکر فلسفی ملاصدرا و تبیین، منکران اصالت تفکر فلسفی ملاصدرا، التقاط، تبیین، حصرگرایی روش‌شناختی، تلفیق، کلام، تعین معرفتی فلسفه ملاصدرا، ملاصدرا و تبیین تعین، زبان برتر، دین، تعین معرفتی فلسفه ملاصدار، برتر، فلسفه ملاصدرا، ملاصدار، تبیین هویت معرفتی فلسفه، اصالت و تعین فلسفه صدرا، زبان، تعین معرفتی حکمت متعالیه، دیدگاه، آفات حصرگرایی روش‌شناختی، فلسفه ملاصدار و تبیین‌های گوناگون، نظریه

اصالت تفکر فلسفی ملاصدرا و تبیین تعین معرفتی فلسفه او از مسایل بحث انگیز است. صدرا شناسان معاصر دیدگاههای گوناگون در این خصوص ادامه کرده‌اند. منکران اصالت تفکر فلسفی ملاصدرا او را به التقاط متهم کرده‌اند و قائلان به اصالت این فلسفه در تبیین آن، دیدگاههای مختلف ابراز داشته‌اند؛ عده‌ای آن را حکمت تلفیقی دانسته‌اند که در نظام و ساختار معرفتی ابتکاری است و عده‌ای ملاصدرا را ابن سینای اشراقی به سبک سهروردی دانسته‌اند و برخی فلسفه او را اصالتا «کلام» تلقی کرده‌اند و گروهی بر زبان و منطق برتر در حکمت متعالیه تاکید کرده‌اند. «تنوع ابراز در مقام گرد آوری» و «هندسه نوین معرفتی» دو دیدگاه دیگر در تبیین هویت معرفتی فلسفه صدرایی هستند. مطالعه بین رشته‌ای تبیین روشنی از فلسفه صدرا است که در پرتو توجه به آفات حصرگرایی روش شناختی قابل حصول است. اخذ روی آوردهای گوناگون در تبیین پدیدارها نوعی کثرت گرایی روشی شناختی است که بر نظریه ذو مراتب بودن حقیقت استوار است، نظریه‌ای که تمایز فلسفه متعارف و متعالیه را توضیح می‌دهد.

خلاصه ماشینی: "منکران اصالت تفکر فلسفی ملاصدرا او را به التقاط متهم کرده‌اند و قائلان به اصالت این فلسفه در تبیین آن، دیدگاههای مختلف ابراز داشته‌اند؛ عده‌ای آن را حکمت تلفیقی دانسته‌اند که در نظام و ساختار معرفتی ابتکاری است و عده‌ای ملاصدرا را ابن سینای اشراقی به سبک سهروردی دانسته‌اند و برخی فلسفه او را اصالتا «کلام» تلقی کرده‌اند و گروهی بر زبان و منطق برتر در حکمت متعالیه تاکید کرده‌اند. از نظر آنها حکمت متعالیه از حیث پای بندی به روش برهان در مقام داوری تفاوتی با فلسفه‌های پیشین ندارد، اما از حیث به کاربردی ابزارهای متنوع برای نیل به حقیقت تفاوت اساسی با آنها دارد: «آنچه تفاوت کرده این است که دایره تأملات حکیمان نسبت به فلسفه مشاء شعاع و سیقیری یافته و موضوعات مورد تحقیق، تنوع و کثرت بیشتری است ودلیل این امر آن است که در حکمت اشراق و متعالیه، فقط عقل و حس نیست که دام شکارحکیمان است بلکه فرآوردهای معنوی و کشفهای عرفانی و افاضات و الهامات و اشراقات و واردات قبلی و غیبی که به دام تهذیب و ریاضت شکار می‌شوند، نیز مورد توجه و مداقه حکیم واقع می‌شوند (سروش، 180 ـ 190). اختلاف ناشی از حصرگرایی روش شناختی مانند اختلاف کردن در چگونگی و شکل فیل است که مولوی آن را در دفتر سوم مثنوی آورده است: از نظر گه گفتشان شد مختلف آن یکی دالش لقب داد این الف چشم حس همچون کف دست است و بس نیست کف را بر همه او دست و کس (مولوی 3/126ـ 1269) 3 - مطالعه بین رشته‌ای و حکمت متعالیه حضور چشم‌گیر آثار و آراء دانشمندان پیشین در نوشته‌های ملاصدرا بر مبنای مطالعه بین ______________________________ 1 - Ralph Hood 2 - Reductionisn."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.