Skip to main content
فهرست مقالات

پیشینه احکام وجود در فلسفه اسلامی

نویسنده:

علمی-پژوهشی (22 صفحه - از 67 تا 88)

کلیدواژه ها : وحدت ،ماهیت ،وجود ،جعل ،تشکیک ،اعتباریت ،بداهت ،اشتراک ،عروض اصالت

کلید واژه های ماشینی : اصالت وجود ،فلسفه اسلامی ،اشتراک معنوی وجود ،شیخ اشراق ،فلاسفه اسلامی در مسائل ،فلاسفه اسلامی ،زیادت وجود بر ماهیت ،اشتراک معنوی ،اصالت ماهیت ،فلاسفه ،تشکیک وجود ،اشراق ،اصالت وجود و اعتباریت ماهیت ،وحدت تشکیکی وجود ،وحدت وجود ،احکام وجود ،معنوی ،مشترک معنوی ،جعل وجود ،فلسفی ،تشکیک در ماهیتهای ،شی‌ء ،مسأله اصالت وجود ،اشتراک وجود ،مفهوم وجود ،وجود بر ماهیت ،اعتباری بودن وجود ،مطلب ،وجود مشترک معنوی ،عینیت وجود و ماهیت

محصول کار مسلمین در قرنهای گذشته درباره احکام وجود چه بوده است؟ آیا فقط به بازگو کردن گفته‌های پیشینیان یونانی اکتفا کرده‌اند و نقش واسطه و رابطه را ایفا نموده‌اند یا اینکه به نقد و بررسی اصول پیشین پرداخته و حتی اصول و براهین جدیدتری آورده‌اند؟ و از این مهمتر، بابها و عناوین و مباحث جدیدی را گشوده‌اند و در تکامل فلسفه نقش در خوری ایفا نموده‌اند؟ این سؤال به عنوان سؤال اصلی این نوشتار مطرح است. اهمیت این سؤال از آن رو است. که روشن شدن پیشینه تاریخی مباحث، نقش ارزنده شخصیتها در ابراز نظریات و سهم دانشمندان و فلاسفه اسلامی را در تبیین و گسترش بحث وجود آشکار می‌سازد و سهو و نسیان‌های بیان تاریخی را بر ملا می‌نماید و دستیابی به علل اختلاف نظر فلاسفه اسلامی در مسائل گوناگون را سهل می سازد.

خلاصه ماشینی:

"با توجه به مباحث مذکور که بعضی از کلمات سهروردی مطابق با اصالت وجود بوده و بعضی دیگر نیز با اصالت ماهیت سازگار است، می‌توان نتیجه گرفت: اولا اعتقاد به اعتباری بودن وجود در نزد سهروردی، به آن معنی که در نزد صدرالمتألهین نسبت به ماهیت مطرح می‌گردد، نیست و ثانیا این قول عکس العمل خاصی در برابر شرایط خاص زمانی بوده‌است و اساسا این بحث در نزد وی به صورت دورانی مطرح نبوده است. وحدت تشکیکی وجود زمانی مطرح می‌شود که دو حیثیت وجود و ماهیت در اشیا تفکیک گردد و یکی از آنها به عنوان حقیقت و دیگری به عنوان انتزاع ذهن پذیرفته شود؛ آنگاه سؤال می‌شود که آن حقیقت بر فرض تجلی و ظهورش در اشیای گوناگون، چگونه است؟ آیا این حقیقت در هر شی‌ء، مختص آن بوده و هیچگونه ارتباطی با شی‌ء دیگر ندارد و یا اینکه ضمن مشترک بودن در همه آنها، اختلاف موجود بین اشیا نیز برخاسته از خود همین حقیقت می‌باشد؟ تحقق وحدت تشکیکی وجود که بر اساس آن، ما به الاختلاف اشیا به ما به الاشتراک آنها باز گشت می‌کند، مبتنی بر چهار رکن است: 1 ـ وحدت حقیقتا وجود داشته باشد؛ 2 ـ کثرت حقیقتا وجود داشته باشد؛ 3 ـ در متن خارج، آن وحدت در همین کثرت به صورتی حقیقی ظهور داشته‌باشد؛ 4 - باز گشت و انطواء این کثرت به آن وحدت در خارج به صورت حقیقی باشد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.