Skip to main content
فهرست مقالات

شخصیت و آثار مؤلف تفسیر المبانی لنظم المعانی

نویسنده:

علمی-پژوهشی/ISC (2 صفحه - از 63 تا 64)

مؤلف تفسیر المبانی لنظم المعانی که تا سالیان اخیر ناشناخته بوده ابو محمد احمد بن محمد بن علی عاصمی است. بر خلاف نظر برخی از مستشرقان، او مردی فاضل از اهالی خراسان بوده و کتاب دیگری به نام زین الفتی فی شرح سورة هل اتی از وی باقی مانده است. عاصمی برای کسب دانش به هرات، بلخ و کرمان سفر کرده است. او خود را از کرامیان شمرده است. آرای او در دو کتاب المبانی و زین الفتی به ضمیمه آنچه اهل تحقیق درباره حقیقت مذهب کرامیه گفته‌اند سبب تردید در پذیرش نقل نویسندگان کتابهای ملل و نحل درباره این فرقه می‌شود.

خلاصه ماشینی:

"آرای او در دو کتاب المبانی و زین الفتی به ضمیمه آنچه اهل تحقیق درباره حقیقت مذهب کرامیه گفته‌اند سبب تردید در پذیرش نقل نویسندگان کتابهای ملل و نحل درباره این فرقه می‌شود. از چند جای کتاب یاد شده استفاده می‌شود که المبانی نیز اثری از مؤلف زین الفتی یعنی ابو محمد احمد بن محمد بن علی بن احمد بن عاصمی است که ظاهرا نیشابوری و متولد سال 378ق است (قفطی، 1/133). »(همو، زین الفتی، 699) گویا عاصمی از سالهای 390ق به بعد از درک حضور این استاد بهره‌مند بوده چنان که خود نوشته است: «اخبرنی الاستاذ ابوبکر احمد بن علی بن منصور النحوی رحمه الله‌ الذی ما مقلت عینای مثله علما و ادبا و نحوا و صرفا و ظرافة و روایة سنة ثمان و تسعین و ثلثماة... فقط از طریق روایاتی که خود عاصمی در کتابهای المبانی و زین الفتی نقل کرده است می‌توان به نام‌های برخی از اساتیدش دست یافت از جمله: ابورجاء، پدر عاصمی؛ احمد بن عاصمی، جد مادری عاصمی؛ محمد بن احمد بن مهاجر (عاصمی، زین الفتی، 613)؛ ابراهیم بن احمد بن مهاجر، عموی مادر عاصمی است. از این رو می‌توان گفت هرات در آن زمان یکی از مراکز علمی مهم کرامیان بوده و عاصمی در برخی از اسنادهای خود تصریح کرده که این روایت را در هرات شنیده است و سفر علمی وی به هرات هم زمان با حضور استادش، عبدالله‌ بن محمشاد در آن شهر بوده است (عاصمی، زین الفتی، 609؛ جفری، 86)."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.