Skip to main content
فهرست مقالات

سهروردی و استمرار ولایت در تمام زمانها

نویسنده:

علمی-پژوهشی/ISC (22 صفحه - از 113 تا 134)

کلیدواژه ها :

امامت ،ولایت ،سهروردی ،حکمت اشراق ،نبوت ،مهدویت

کلید واژه های ماشینی : سهروردی، مهدویت، شیخ اشراق، استمرار ولایت از دیدگاه سهروردی، سهروردی و استمرار ولایت، استمرار ولایت، نبوت، بیان آرای سهروردی، ضرورت اعتقاد به استمرار ولایت، مهدویت و استمرار ولایت

مقالة حاضر گزارشی پیرامون مهدویت و استمرار ولایت از دیدگاه سهروردی است. برای این منظور نخست تقریرهای سه‌گانه از مهدویت بیان می‌شود و بر مبنای این تقریرها سیر تاریخی این مسئله در فلسفه اسلامی مورد بررسی قرار می‌گیرد. سپس از طریق بیان آرای سهروردی پیرامون نبوت و ولایت و استدلالهای وی در اثبات وجوب و استمرار ولایت در تمام زمانها، روشن می‌شود که تقریر او از مهدویت، تقریری نزدیک به تقریر عرفا از این اعتقاد است. در نهایت از ضرورت اعتقاد به استمرار ولایت و فایدة تشریعی و تکوینی ولی در فلسفه سهروردی نیز بحث خواهد شد.

خلاصه ماشینی: "با این توضیح که در نظامهای فلسفی فارابی و ابن‌سینا مهدویت با وضوح کمتری نسبت به فلسفه‌های متاخر از آنها و بیشتر موافق با تقریر دوم بیان شده است و در نظام فلسفی شیخ اشراق، این اعتقاد بر مبنای تقریر دوم و تا حدی تقریر سوم و با وضوح بیشتر مطرح شده و سرانجام در نظامهای فلسفی میرداماد و صدرالمتألهین، و به طور کلی فیلسوفان مکتب اصفهان، اندیشة مهدویت با تقریر سوم و به نحو بسیار واضح مورد تحقیق قرار گرفته و بر اهمیت و فواید وجودی مهدی (عج) و انتظار ظهور او مطابق با آموزه‌های شیعی تاکید فراوانی صورت گرفته است. (همو، یزدان شناخت، 1380، 3/456و446-444) 2-3- وجوب وجود انبیا و اولیا در هر زمان شیخ اشراق برای اثبات وجوب وجود انبیا، همان استدلال فارابی و ابن‌سینا را مطرح می‌کند: انسان به تنهایی نمی‌تواند تمامی حوایج خود را بر طرف نماید، بلکه به انسانهای دیگر نیازمند است تا به نحو تعاملی، به رفع حاجات یکدیگر توفیق یابند. سهروردی در برخی از تألیفات خود، اشاره‌ای به فرشته یا موجود نورانی معینی برای راهنمایی انبیا و اولیا نمی‌کند، بلکه به صورت کلی از اتصال آنها با عالم نور سخن می‌گوید (همو، پرتونامه، 1380،3/81-75؛ همو، یزدان شناخت، 1380،3/446-444) و در برخی دیگر از آثار خود، این فرشته را که بنا بر متون دینی جبرائیل می‌نامد، در رساله‌هایی که به صبغه‌ای مشائی تالیف کرده،‌ عقل دهم یا عقل فعال دانسته (همو، الالواح العمادیه، 1380، 4/88) و در رساله‌ها و کتب اشراقی‌اش، نور اسپهبدی خوانده است (همو، حکمه‌الاشراق، 1380، 2/201-200)."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.