Skip to main content
فهرست مقالات

معرفی نخستین نرم افزار فارسی، عربی و انگلیسی سازماندهی و استناددهی منابع؛ پژوهیار

(8 صفحه - از 48 تا 55)

کلیدواژه ها :

استناد ،مدیریت استناددهی ،پژوهیار ،معرفی نرم‌افزار

کلید واژه های ماشینی : اطلاعات، پژوهیار، استناددهی، نرم‌افزار، منابع اطلاعاتی، انگلیسی سازماندهی و استناددهی منابع، استناد، کتابخانه، ذخیره، سازماندهی منابع اطلاعاتی

جستجو، گردآوری و سازماندهی منابع اطلاعاتی، تحقیقاتی و پژوهشی از یک سو و استناددهی به منابع مورد استفاده قرار گرفته از سوی دیگر، همواره یکی از مسائل مهم و ضروری پژوهشگران بوده است. به موازات رشد و توسعه فناوری‌های اطلاعاتی و ارتباطی، کتابخانه‌ها، دانشگاه‌ها، مراکز اطلاع‌رسانی، علمی و پژوهشی، به ابزارهای ذخیره و بازیابی اطلاعات مناسب و سودمند مجهز شدند و همچنین، ایجاد و توسعه شبکه وب و اینترنت جهانی، منجر به دسترسی پژوهشگران به منابع بی‌شمار اطلاعاتی شد. به این ترتیب، چالش اولیه پژوهشگران در زمینه چگونگی دسترسی به منابع اطلاعاتی تا حد زیادی برطرف شده است. اما چالش دوم، یعنی چگونگی استناددهی و ارجاع به منابع اطلاعاتی استفاده‌شده، همچنان مشکلاتی را برای پژوهشگران ایجاد می‌کرد. نوشتار حاضر، با مروری کلی به برخی چالش‌های موجود در زمینه استناددهی به منابع علمی، به معرفی نرم‌افزار پژوهیار، به عنوان اولین نرم‌افزار فارسی‌زبان مدیریت استناددهی و ارجاعات می‌پردازد، ویژگی‌ها و قابلیت‌های آن را در همه مراحل جستجو، ذخیره و بازیابی اطلاعات برمی‌شمارد و امکانات آن را در زمینه مدیریت استناددهی معرفی می‌کند.

خلاصه ماشینی:

"3. استناددهی در محیط واژه‌پرداز Word بعد از نصب افزونه پژوهیار برای Word، یک نوار ابزار در محیط آن تحت عنوان برگه Pajoohyar ایجاد می‌شود که به کمک آن می‌توان از منابع موجود در کتابخانه پژوهیار به هنگام نوشتن مقاله استفاده کرد. مطالعات آینده پژوهشی پژوهیار مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی (نور) برای گسترش نرم‌افزار پژوهیار به عنوان نخستین نرم‌افزار فارسی‌زبان مدیریت استناددهی و ارجاعات، امکاناتی را در نظر گرفته که گزیده‌ای از آن‌ها به شرح زیر است: - امکان همزمان‌سازی 1 (استفاده همزمان از کتابخانه شخصی خود در پژوهیار در مکان‌های مختلف): به طوری که پژوهشگر را قادر می‌سازد، از طریق هر رایانه‌ای که به اینترنت متصل است، به داده‌ها و منابع خود در نرم‌افزار دسترسی و نسبت به روزآمدسازی اطلاعات خود اقدام کند؛ - امکان استفاده از بانک‌های جانبی «مستند مشاهیر»: به گونه‌ای که کاربر می‌تواند بانک‌های جانبی قابل پشتیبان را در نرم‌افزار به کار گیرد؛ - ارائه نسخه مستقل از مرورگر موزیلا فایرفاکس: در این حالت، کاربر می‌تواند بدون اتصال به اینترنت و بدون نیاز به مرورگر، نسبت به مدیریت استنادها و منابع علمی خود اقدم کند؛ - افزودن موتور جستجو در پایگاه‌های داده‌ای نور: در این حالت، کاربر از طریق مکانیزم‌های جستجوی تعبیه‌شده در محیط خود نرم‌افزار و بدون نیاز به مراجعه به پایگاه اطلاعاتی مجموعه نور، قادر به جستجو و فراخوانی اطلاعات از این پایگاه‌ها خواهد بود؛ - افزوده شدن پایگاه‌های فارسی بیشتر تحت پشتیبانی پژوهیار؛ - افزوده شدن شیوه‌های استناددهی استاندارد فارسی؛ - افزوده شدن امکانات جانبی از قبیل: فیش‌برداری، ضبط صدا و ذخیره آن به عنوان فایل صوتی و‌..."

صفحه:
از 48 تا 55
48 ره آورد نور , پاییز 1391 - شماره 40

49 ره آورد نور , پاییز 1391 - شماره 40

50 ره آورد نور , پاییز 1391 - شماره 40

51 ره آورد نور , پاییز 1391 - شماره 40

52 ره آورد نور , پاییز 1391 - شماره 40

53 ره آورد نور , پاییز 1391 - شماره 40

54 ره آورد نور , پاییز 1391 - شماره 40

55 ره آورد نور , پاییز 1391 - شماره 40

مطالعات آینده پژوهشی پژوهیار

مرکز تـحقیقات کـامپیوتری عـلوم اسلامی (نور) برای گسترش نرم‌افزار پژوهیار به عنوان نخستین نرم‌افزار فارسی‌زبان مدیریت استناددهی و ارجاعات، امـکاناتی را در‌ نـظر گـرفته که گزیده‌ای از آن‌ها به شرح زیر است:

- امکان همزمان‌سازی1 (استفاده همزمان از کـتابخانه شـخصی خود در پژوهیار در مکان‌های مختلف): به طوري که پژوهشگر را قادر می‌سازد‌، از‌ طریق هر رایانه‌ای که به ایـنترنت مـتصل است، به داده‌ها و منابع خود در نرم‌افزار دسترسی و نسبت به روزآمدسازی اطلاعات خـود اقـدام کند؛

- امکان استفاده از بانک‌های جانبی «مستند مـشاهیر‌»: بـه‌ گـونه‌اي که کاربر می‌تواند بانک‌های جانبی قابل پشـتیبان را در نـرم‌افزار به کار گیرد؛

- ارائه نسخه مستقل از مرورگر موزیلا فایرفاکس: در این‌ حالت‌، کاربر می‌تواند بـدون اتـصال به‌ اینترنت‌ و بدون نیاز بـه مـرورگر، نسبت بـه مـدیریت اسـتنادها و منابع علمی خود اقدم کند؛

- افـزودن مـوتور جستجو در پایگاه‌های داده‌ای نور: در این حالت، کاربر‌ از‌ طریق مکانیزم‌های جستجوی تعبیه‌شده‌ در‌ مـحیط خـود نرم‌افزار و بدون نیاز به مراجعه بـه پایگاه اطلاعاتی مجموعه نـور، قـادر به جستجو و فراخوانی اطلاعات از ایـن پایـگاه‌ها خواهد بود؛

- افزوده شدن پایگاه‌های فارسی بیشتر تحت پشتیبانی پژوهیار‌؛

- افزوده‌ شدن شـیوه‌های اسـتناددهی استاندارد فارسی؛

- افزوده شدن امـکانات جـانبی از قـبیل: فیش‌برداری، ضبط صـدا و ذخـیره آن به عنوان فایل صـوتی و‌... .

چـالش‌های پژوهیار‌

با وجود محدودیت‌های نیروی انسانی، فرآیند آزمايش‌ و توسعه‌ نرم‌افزار با‌ سرعت قابل مـلاحظه‌ای در حـال انجام است. عواملی که محدود کـننده تـیم پژوهیار را در خـصوص پیـشرفت‌ و تـوسعه نرم‌افزار می‌توان در موارد زیـر خلاصه نمود:

1. محدودیت نیروی انسانی‌ در‌ فرآیند‌ آزمايش، بخش محتوایی و بخش فنی؛

2. فراگیر نشدن فرهنگ اسـتفاده از ایـن نرم‌افزار در بخش وسیعی از حوزه‌ها‌؛

3. ‌‌عدم‌ نـمونه‌ای از نـرم‌افزارهای اسـتناددهی در ایـران و در نـتیجه، عدم وجود الگـو در شـناسایی‌ و رفع‌ نیاز‌ کاربران؛

4. فاصله بسیار اندک به روز شدن مرورگر فایرفاکس؛

5. تفاوت در نوع فیلدهای اطلاعاتی مورد‌ نـیاز در اسـتناددهی در ایـران در مقایسه با سایر کشورها؛

6. نبود استاندارد مـناسب‌ در پایـگاه‌ها بـرای پشـتیبانی‌ تـوسط‌ پژوهـیار؛

7. عدم وجود شیوه‌نامه استناددهی استاندارد در ایران؛

8. حجم گسترده جایگزینی واژه‌ها و نویسه‌ها از زبان انگلیسی به زبان فارسی و عربی؛

9. حجم گسترده بررسی آیکن‌ها و بخش‌های پژوهیار با قابلیت‌های متفاوت؛

10. مـشکلاتی‌ در صفحات وب پایگاه‌های پشتیبانی توسط پژوهیار.

نرم‌افزار پژوهیار

برنامه پژوهيار براي اجرا در رايانه به ابزارهاي ذيل نيازمند است:

- ویندوز ۲۰۰۳ به بالا؛

- مرورگر فایرفاکس؛

- نرم‌افزار word؛

- امکان اتصال به‌ اینترنت‌؛

سخن پاياني

برای اطـلاع بـیشتر در مورد نرم‌افزار پژوهيار و نیز دريافت آن، به نشاني اینترنتی زیر مراجعه کنید:

http://www.pajoohyar.ir

همچنين برای مکاتبه و تعامل با پژوهیار می‌توانید نظرات‌ و پيشنهادات‌ خود را به پست الكترونيكي info@pajoohyar.ir ارسال نماييد.

منابع:

1. پژوهیار: سـازمان‌دهی و اسـتناددهی منابع. (1390). بازیابی 7 ژانویه 2012، از: www.pajoohyar.ir

2. حسینی، سید مهدی و همکاران. (1391). پژوهیار‌: نخستین‌ نرم‌افزار فارسی‌زبان مدیریت و استناددهی علمی و پژوهشی. رهاورد نور. (38)، 46-51.

3. حقیقی، محمود. 1381 کاربرد استناد در نگارش‌های عـلمی مـجله روان‌شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تـهران، (32،2‌)، 215-232‌.

4. دفـترچه‌ راهنمای‌ نصب‌ و استفاده از نرم‌افزار پژوهیار. (1390‌).

5. سلطانی‌نژاد‌، ا. معبودی‌، ه؛ و یزدان‌پور، ا. (1389). راهنمای کاربردی زوترو: ایجاد و ساماندهی کتابخانه دیجیتالی شخصی آنلاین. تهران: دانشگاه تهران، مؤسسه انتشارات و چاپ.

6. شـاهزاده، عـباس. (1390). گزارش‌ اول‌ پیشرفت‌ پروژه تهیه نـرم‌افزار مـدیریت مراجع برای استفاده در‌ متون‌ فارسی، عربی و انگلیسی.

7. مهرپناه، نازنین. (1386). معرفی نرم‌افزار: نرم افزار LIBSUITE. اطلاع‌یابی و اطلاع رسانی، (3)، 41–44.

  1. Sync.