Skip to main content
فهرست مقالات

الناس مسلطون علی اموالهم (3)

نویسنده:

کلید واژه های ماشینی : ضرر، قاعده لا ضرر، لا ضرر، قاعده، مال، ضرار، حدیث، حقوق، اسلام، حکم

خلاصه ماشینی: "3-مسلم و معلوم است که اضرار شخص بشخص دیگر برای دفع‌ ضرر متوجه بخود-جایز نیست مثل اینکه صاحب دیوار دیواریرا که خود و ترس از وقوع و خرابی آنرا دارد بعمارت خانه همسایه خود تکیه دهد و این حکم را بعضی بقاعده لاضرر مستند داشته‌اند ولی تحقیق اینستکه فرع‌ مزبور ربطی بقاعده لاضرر ندارد بلکه حکم مزبور از این بابت است که تصرف در مال غیر بدون اذن او ظلم و ستم است و قباحت و حرمت آن معلوم‌ است و چون اهمی در بین نیست لذا-تجاوز مزبور حرام شده است آری- چنانچه فرض شود وقوع و سقوط دیوار موجب تلف نفس محترمه گردد در اینصورت-بمنظور حفظ نفس-اضرار همسایه جایز خواهد بود و این اضرار از باب مخالفت با قاعده لا ضرر نیست بلکه از باب تزاحم دو حکمی است که‌ یکی از آندو اهم بوده است زیرا-وجوب حفظ نفس و حرمت تصرف در مال‌ غیر دو مزاحم است که اهم را باید مقدم داشت-اما حکم وضعی آن که‌ اجرت مورد تکیه است و بدل آن از مثل یا قیمت-در صورت تلف-ساقط نخواهد گردید زیرا-دلیلی بر آن نیست-از این قبیل است وقتی شخصی‌ دیگریرا باضرار غیر وادار نماید مثل اینکه بگوید باید از فلانی هزار تومان‌ مثلا بگیری و الا ترا خواهم کشت در اینصورت گرفتن پول حتی بجبر و عنف‌ نیز جایز است هر گاه فرمانده مزبور قادر بر اجراء وعید خود باشد و این‌ فرض دو صورت دارد یکی اینکه مأمور باخذ وجه-الت صرفه برای فرمانده‌ باشد دویم اینکه مأمور باین درجه از مجبوریت نباشد-در صورت اول اخذ وجه جایز و ضمانی ندارد ولی در صورت دوم اخذ وجه جایز است ولی با ضمان‌ اما جواز اخذ وجه از باب تقدیم اهم بر مهم است و ضمان او بدلیل کلام‌ معصوم است که فرموده است«علی الید ما اخذت حتی تؤدی»یعنی آنچه را که شخص از دیگری دریافت داشتهء است باید بصاحبش آنرا برگرداند-و این امر عبارت از یک جهت واقعی و وظیفه حتمی شخص دریافت کننده‌ است که شارع اسلام آنرا کشف کرده و صحت آنرا امضاء و تصدیق نموده است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.