Skip to main content
فهرست مقالات

در اجتماع امر و نهی

نویسنده:

کلید واژه های ماشینی : صلوة، اجتماع امر، وجوب، طلب، فعل، تکلیف بمحال، صلوة در دار مغصوبه، اراده، ترک، غصبی

خلاصه ماشینی: "مبحث ششم عقیده بعضی از علماء بعضی از علماء مسئله جواز و عدم جواز اجتماع امر و نهی را متفرع بر این مسئله‌ دانسته‌اند که آیا امر بشئی مقتضی از ضد است یا خیر در صورتیکه این مورد بامور اجتماع‌ امر و نهی متمایز است زیرا در مسئله امر بشیئی مقتضی از ضد است یا خیر تعلق امر و ضد دو طبیعت است و فرض ما در موردی استکه یک طبیعت هم محبوب شود و هم مبغوض‌ که غیر ممکت است امتثال حاصل شود زیرا در بعضی موارد حصول امتثال منوط بشرائطی‌ است و در بعضی موارد اموری را شارع مانع از حصول امتثال قرار داداه مثلا قصد قربت‌ از اجزاء تعلق حکم نیست ولی شرط حصول امتثال است و علی ای حال در مسئله امر بشیئی مقتضی ضد است یا خیر نزاع علماء در باب حصولب امتثال است که آیا امتثال حاصل‌ میشود یا خیر و در مسئله اجتماع امر و نهی نزاع علماء در این است که آیا تعلق امر و نهی‌ در شیئی واحد میشود یا مستحیل است که شیئی واحد هم واجب باشد و هم حرام چه آنکه مطلوب از نهی ترک ایجاد ماهیت است و ایجاد ماهیت عین ایجاد فرد است بنابراین‌ غیر ممکن است دو مضاد در فرضی جمع شود-و اینکه بعضی گفته‌اند امر و نهی مشترکند در طلب و تغایر آنها باعتبار متعلق آنها است بکلی منافات دارد با اینکه میگویند امر و نهی‌ و وجوب و حرمت ذاتا مختلف هستند طلب ایجادی با طلب ترکی متفاوت ذاتی دارد ولو اینکه هر یک سنخی از طلب است یکی محبوب است یکی مبغوض و هر گاه مدعی شود که امر و نهی ضد یکدیگر نیستند و ذاتا متحد میباشند همچه کسی تمیز بین امر و نهی را نداده-و حاصل کلام آنستکه اگر بگوئیم تعلق احکام بر طبیعت است نه بر افراد بدیهی‌ است طبیعت من حیث هی لیست الاهی طلب همیشه بلحاظ وجود یا عدم وجود است و ثواب‌ و عقاب دائر مدار وجود و عدم وجود است و اطاعت و عصیان از لوازم احکام است‌ و طبیعت یک امر اعتباری است و امر اعتباری را نمیتوان متعلق احکام دانست کما اینکه‌ مؤثر در تمام مفهومات یک مفهوم کلی است ولی اثر در افراد است نه در مفهوم‌ مثلا ظلم من حیث الطبیعه قبیح است ولی وقتی در فردی مصداق پیدا کرد حکم بقبح آن‌ میشود علی هذا نمیتوان گفت تعلق احکام بطبیعت است بدون لحاظ بافراد یا گفته شود تعلق احکام بوجود ذهنی است و طلب روی افراد نیست."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.