Skip to main content
فهرست مقالات

سیر فرهنگ و تمدن اندلس با توجه به گزارش قاضی صاعد

نویسنده:

(46 صفحه - از 165 تا 210)

کلید واژه های ماشینی : اندلس ،حک ،قاضی صاعد ،قرطبه ،حکومت ،خلافت ،کیلانی ،طلیطله ،مغرب ،شهر ،اسلامی ،عرب ،حکومت امویان اندلس ،قاضی صاعد دوره ،کاخ ،ساخت ،امویان اندلس ،جنگ ،گزارش قاضی صاعد ،سرزمین ،ابن‌الخطیب ،عبدالرحمان الداخل ،دولت ،دولت اموی اندلس ،قاضی صاعد از دوره عبدالرحمان ،آثار قاضی صاعد اندلسی ،دوره جاذبه قرطبه ،ابن عذاری ،پسر هشام ،شمال آفریقا

اندلس نامی است که مسلمانان بر شبه‌جزیره ایبریا اطلاق می‌کرده‌اند و قاضی صاعد آن را از جنوب به مدیترانه، از شمال و مغرب به اقیانوس اطلس و از شرق به کوهسار پیرنه محدود دانسته است که قبل از فتح اسلامی در 92 ق / 711م، در آن‌جا اقوام «ایبری»، «وندال» و «گوت» اقامت و حکومت داشته‌اند. پس از فتح مدتی والیان عرب برآن‌جا حکومت می‌کردند. سپس عبدالرحمان الداخل، حکومت امویان اندلس را تأسیس کرد و قرطبه را به پایتختی برگزید و سیاست‌های جامعی را به اجرا درآورد و بعد از او فرزندش، هشام اول و سپس پسر هشام، حکم اول و درپی او عبدالرحمان دوم (حک: 206 ـ 238 ق) به سیاست‌های او ادامه دادند. در این دوره جاذبه قرطبه همواره دانشمندان و هنرمندان را از بغداد و شرق اسلامی به سوی خود می‌کشانید و سیل کتاب نیز به آن‌جا سرازیر بود. این جریان فرهنگی و هنری مردم ایبریا را مفتون فرهنگ مشرق زمین ساخت و وضعیتی از شیفتگی به مدنیت اسلامی پدید آورد که آن را دوران نوزایی اول نامیده‌اند. بعد از او پسرش، امیرمحمد (حک: 238ـ273 ق) به حکومت نشست که قاضی صاعد دوره وی را سرآغاز دوران آغازین شکوفایی نسبی و یکصدساله علوم در آن سرزمین به شمار آورده است.

خلاصه ماشینی:

"یوسف بن تاشفین مرابطی در جنگ زلاقه برآلفونسوی ششم پیروز شد (479 ق)؛ اما نه او و نه جانشینانش قادر نشدند که از هجوم‌های متوالی حاکمان اسپانی و پرتغالی جلوگیری کنند؛ چنان‌که آلفونسوی هفتم قرطبه را تصرف کرد و آلفونسوی اول، حاکم پرتغال، لشبونه را در این حال موحدین (حک: 540ـ622 ق) جای مرابطین را گرفتند و آلفونسوی هشتم را در جنگ ارک شکست دادند (529 ق)، اما وی در جنگ عقاب پیروز شد (609 ق)، آن‌گاه فردیناند سوم (حک: 614 ـ 650 ق)، حاکم لیون، پس از تصرف قشتاله، قرطبه را نیز از نو تصرف و مسجد جامع آن شهر را به کلیسا تبدیل کرد (646 ق) و سپس در 648 ق قادس را گرفت و در برابر غرناطه متوقف ماند، غرناطه قلمرو حکمرانی بنی احمر (حک: 629ـ898 ق)، از بقایای ملوک الطوایف بود که به مدت دوقرن و نیم در مقابل اسپانی ایستادگی کرد و از همین زمان پادشاهان مسیحی اسپانی نیز به سازمان شوم «محکمه تفتیش عقاید» پیوستند (629 ق) و مسلمانان اسپانیا که با تیغ گیوتین محکمه مواجه بودند، در فواصل 897ـ1088 ق به ایتالیا، جنوب فرانسه، شمال آفریقا و نقاط دیگر جهان کوچ کردند. 5 بعد از سقوط خلافت اموی، شهر «طلیطله» (Toledo) اندک مدتی در تحت سرپرستی «قاضی ابوبکر، یعیش بن محمدبن یعیش اسدی» بود که با مشورت بزرگانی، چون: «ابن مسره» و «عبدالرحمان بن متیوه» اوضاع سیاسی ـ اجتماعی آن شهر را اداره می‌کرد (عنان، 2 / 95)؛ اما پس از این‌که بزرگان شهر، ابن‌یعیش را کنار گذاردند و او در قلعه ایوب در سال 418 ق / 1029 م درگذشت و نیز پس از فوت عبدالرحمان بن متیوه پسر وی، عبدالملک به حکومت طلیطله رسید؛ ولیکن براثر سوء رفتار وی، امور شهر به آشفتگی کشید و ساکنان به نظر خود تصمیم گرفتند که خویش را از چنگ این بزرگان و بزرگزادگان برهانند و از این جهت پیکی به نزد «عبدالرحمان بن ذی‌النون» به شنتبریه(Santaver) فرستاده، از او درخواست کردند که ریاستشان را بر عهده بگیرد و او هم فرزند خود، «اسماعیل» را در 427 ق / 1036 م به آن‌جا به حکومت اعزام کرد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.