Skip to main content
فهرست مقالات

حکمت متعالیه و تصویر سازی هستی شناسانه از نسبت حق تعالی با خلق

نویسنده: ؛

بهار و تابستان 1383 - شماره 75 (دفتر دوم) علمی-پژوهشی (16 صفحه - از 73 تا 88)

کلیدواژه ها : ملاصدرا ،هستی‌شناسی ،علیت ،عین‌الربط ،تمثیل ،شمس و ضوء ،صورمرآتی

کلید واژه های ماشینی : نسبت حق‌تعالی با خلق ،نسبت حق با خلق ،شمس و ضوء ،حق‌تعالی ،نسبت حق‌تعالی ،حق با خلق ،مخلوقات ،تصویرسازی از نسبت حق ،مرآتی ،تمثیل شمس و ضوء ،وجودی ،نسبت حق ،ضوء ،تصویر صور مرآتی ،تمثیل سایه ،تمثیل نفس ،عین الربط بودن ،صور مرآتی ،اطلاق وجود ،حقیقت واحد ،وجودی جدای از علت ،امری وجودی ،تمثیل واحد ،تمثیل کلام و متکلم ،الربط بودن ،امور عامه ،وحدت تشکیکی وجود ،عین‌الربط بودن ،صاحب نما ،وجودی علت

تبیین هستی شناسانه نسبت حق تعالی با خلق از مهمترین مباحث مورد نظر همه دانشمندان الهی اعم از متکلمان، حکیمان و عارفان است. این بحث از یک سو مبتنی بر مباحث امور عامه و از سوی دیگر مقصود از آن، هستی‌شناسی در تفکر الهی است. به هر حال، تفاوت در مبانی امور عامه، تأثیر به سزایی در تصویرسازی از نسبت حق با خلق دارد. نسبت حق با خلق در تصویر کلامی به رابطه «صانع و مصنوع» و در تصویر فلسفی مشائی به رابطه «علت و معلول» برمی‌گردد. این امر در فلسفه صدرایی با تحلیلی نو از علیت چهره‌ای دیگر می‌یابد که می‌توان آن را به دو تمثیل عمده «شمس و شعاع» و «واقعیت و صورت مرآتی آن» ارجاع نمود. پس از توضیح و تطبیق این دو تصویر، همراه با ذکر برخی مبانی و نتایج آنها، ترجیح تصویر دوم بر تصویر نخست بیان می‌شود.

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.