Skip to main content
فهرست مقالات

اسباب صدور حدیث

نویسنده:

علمی-پژوهشی/ISC (16 صفحه - از 65 تا 80)

کلیدواژه ها :

تأویل ،حدیث ،تقیه ،سبب ورود ،مسبب ،انواع ،ملفوظ

کلید واژه های ماشینی : حدیث، اسباب صدور حدیث، شناخت اسباب ورود حدیث، سبب، فواید شناخت اسباب صدور حدیث، روایت، فهم، اسباب ورود الحدیث، مسبب، شناخت

یکی از عوامل مؤثر در فهم حدیث ـ بالاخص احادیثی که صدور آن بنا به اقتضاء یا اقتضائاتی بوده است ـ شناخت اسباب ورود حدیث است. گاه سبب در متن حدیث و گاه در سند و طریق آن ذکر می‌شود؛ اسباب صدور متنوع‌اند، گاه سبب آن سؤالی از معصوم(ع)است؛ و یا حدیث ناظر به امری تاریخی و یا حادثه و اتفاقی است که در پی آن روایت صادر گردیده است. شناخت حدیث مسبب] حدیث دارای سبب] فواید زیادی دارد: وقوف بر معنای حدیث و مراد و قصد معصوم(ع)، فهم بهتر احکام و فلسفه آن، رفع اختلاف از احادیث، درک تفسیر و تأویل آیات، از جمله این فواید است.

خلاصه ماشینی:

"کتاب مبسوط‌تری در این زمینه تحت عنوان البیان و التعریف فی معرفة اسباب ورود الحدیث الشریف توسط ابن حمزه دمشقی(2) نگاشته شده است، که عمده مطالب این کتاب نیز مبتنی بر نقل روایات و ذکر سبب آن است؛ و در شناخت این فن جز در مقدمه (ص 32ـ35)، کمتر سخن رفته است. چنانکه در سبب صدور «حدیث بضعة» گفته شده است: یک بار در پی خواستگاری علی(ع) از فاطمه(ص)، پیامبر اکرم(ص) فرمود: «انما فاطمة بضعة منی، فمن أغضبها فقد اغضبنی»، و بار دیگر بعد از عصر نبوت است؛ چنانکه از روایت «مشور بن مخزمة» بر می‌آید، امام سجاد(ع) آن را برای تسلیت و تعزیت اهل بیت بیان نمود، و آن هنگام ورود اهل بیت به مدینه ـ و در ملاقات مسور با وی ـ بود که امام زین العابدین(ع) این حدیث را خواندند، که در آن تسلیتی در مصائب وارده مستفاد می‌شود. 2ـ اسباب غیر صریح و غیر ملفوظ سبب ورود حدیث همواره در نفس حدیث یا طریق آن یافت نمی‌شود، و همیشه سؤال نیز برای درک سبب وارد نشده، و یا راهگشا نیست، بلکه چه بسا می‌بایست ـ در احادیثی ـ با توجه به حوادث و وقایع و یا شرایط خارجی که باعث صدور حدیث گردیده به معنای حدیث و یا جهت و قصد معصوم از بیان آن، دست یافت که این خود نیز دارای اقسامی است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.