Skip to main content
فهرست مقالات

سرگذشت مصحف منسوب به عثمان در موزه تاشکند

نویسنده:

علمی-پژوهشی/ISC (13 صفحه - از 187 تا 199)

کلیدواژه ها :

مصاحف عثمانی ،مصحف منسوب به عثمان ،سرگذشت مصاحفعثمانی ،تاشکند ،شیوه نگارش خط عربی ،نوشت افزارهای قرآنی ،جابه‌جایی مصحف عثمان

کلید واژه های ماشینی : مصحف، تاشکند، عثمان، مصاحف، سرگذشت مصحف منسوب به عثمان، مصاحف عثمانی در تاریخ اسلام، قرآن، عثمان در موزه تاشکند، اسلام، موزه تاریخ تاشکند

مصاحف عثمانی در تاریخ اسلام و قرآن دارای جایگاهی در خور توجه است. در میان این مصاحف آنچه تاکنون به جای مانده مصحفی است که هم اکنون در «موزه تاریخ تاشکند» پایتخت ازبکستان نگاهداری می‌شود و احتمالا مصحف شخصی خود عثمان می‌باشد. در این مقاله فشرده‌ای از گزارش مربوط به پیشینه نگارش آن و نیز سرگذشت جابه‌جایی آن از مدینه تا سرزمینهای دیگر و سرانجام به تاشکند، مورد گفتگو قرار گرفته است و در لابه‌لای آن کوتاه سخنی درباره شیوه نگارش خط عربی و ورود آن به سرزمین حجاز و تحول و تطور آن نیز بحث شده که باید آنرا بحثی استطرادی و تطفلی تلقی کرد. لکن با استناد به برخی منابع تاریخی ـ اصل گفتگو پیرامون سرگذشت مصحف منسوب به عثمان در تاشکند دور می‌زند که اطلاعات مجمل و کوتاهی را در اختیار ما قرار می‌دهد.

خلاصه ماشینی:

"با وجود آنکه مبلغ قابل توجهی را جهت خریداری این مصحف به شیوخ مسجد خواجه احرار پرداخت کردند، و علی رغم آنکه سند پروتکلی را به امضاء رساندند ـ که اثبات می‌کرد: تسلیم این مصحف با رضاء و نه با اجبار، صورت گرفت ـ مسلمانان برای چنین جریانی سخت متأسف و آزرده خاطر بودند؛ لکن این امید را از دست ندادند که این مصحف، دیر یا زود باری دیگر در حوزه مسلمانان و در اختیار آنها قرار گیرد. ) دست آوردهای تاریخی و اطلاعاتی که ما آنها را یاد کردیم نمی‌تواند چنان اطمینانی برای ما به ارمغان آورد که نسخه تاشکند عینا همان نسخه‌ای است که در اختیار عثمان قرار داشت، ولی همین اطلاعات، ما را به این حقیقت رهنمون است: مصحفی که در پایتخت ازبکستان (تاشکند) نگاهداری می‌شود یکی از مصاحفی است که تحت اشراف و به دستور عثمان نگارش شده است. در ارتباط با مصاحف مشهور عثمان، و آنچه در مصحف موجود در تاشکند بایسته بیان است این است که همه این مصاحف از اصلاحات و تجهیزاتی که بدانها اشاره کردیم عاری بود (و هیچ نشانه‌ای که گویای اشارات و یا مشخص کننده حروف متشابه می‌باشد در آنها دیده نمی‌شد) بنابراین قرائن و شواهد مذکور یعنی عاری بودن مصاحف عثمانی از علائم می‌تواند دستاویزی برای ما باشد که با تأکید خاطر نشان سازیم که مصحف تاشکند یکی از مصاحف اولیه عثمان بوده است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.