Skip to main content
فهرست مقالات

تأویل از نگاه تحقیق (3)

نویسنده:

(18 صفحه - از 49 تا 66)

کلید واژه های ماشینی : تأویل، قرآن، مادی، ضابطه، باطنی، تفسیر، علم، مفسر، آیات متشابه، ضوابط تأویل

خلاصه ماشینی:

"3 چرا در عصر حضرت امیر علیه السلام،حق چنین مبهم و پیچیده تجلی کرده است؟این امر بدین خاطر است که خصم آن حضرت ضمن پذیرش آسمانی بودن قرآن و بکاربری قواعد محاوره‌ای،با تمسک به آیات متشابه نظیر: «ان الحکم إلا لله» (انعام،75/6)دست به تأویل‌ نادرست آن زده و بر انحصار حکومت و حکمیت در حضرت باری-عز اسمه-پای‌ می‌فشرده است. ضوابط تأویل از دیدگاه حضرت استاد معرفت(حفظه الله) ایشان با این مقدمه که تأویل،دلالت باطنیه کلام است،ازاین‌رو آن را از جمله‌ دلالت‌های التزامیه غیر بین الفاظ دانسته‌اند،براین نکته تأکید کرده‌اند که همان‌گونه که‌ دلالت ظاهری الفاظ که موضوع علم تفسیر است محتاج ضابطه است،دلالت باطنیه الفاظ که موضوع علم تأویل است نیز نیازمند ضابطه و معیار می‌باشد. کشف آیات متشابه به استناد معیارهای بازشناخت این دسته از آیات این نکته بدان جهت حایز اهمیت است که بکارگیری اصول و ضوابط تأویل و پذیرش‌ حساسیت آن متفرع براین است که متشابه بودن آیه را پذیرفته باشیم،به عنوان مثال ضرورت‌ تأویل در آیه «الی ربها ناظره» (قیامه،32/57)وقتی است که آن را متشابه بدانیم،اما اگر به‌ محکم بودن آن باورمند باشیم چنانکه بسیاری از مفسران مدافع امکان رؤیت الهی در قیامت‌ معتقداند،جایی برای تأویل نمی‌ماند. براساس روایت مشهور نبوی صلی الله علیه و آله و سلم که فرمودند: «العلم ثلاثة:آیهء محکمهء و سنة عادلة و فریضة قائمة»،(محمد باقر مجلسی،بحار الانوار، گزاره‌های کلامی،گزاره‌های اخلاقی و گزاره‌های‌ فقهی،و باتوجه به روایت دیگری که در تقسیم‌ بندی قرآن رسیده که فرمودند:«فان القرآن نزل علی‌ خمسة وجوه:حلال و حرام و محکم و متشابه‌ و امثال»،به دست می‌آید که آیات قرآن نیز منطبق با سه نوع گزارهء مذکور نازل شده است،همچنین‌ پیداست که حلال و حرام مربوط به حوزهء فقه، محکم و متشابه مربوط به گزاره‌های کلامی و امثال‌ ناظر،به حوزه اخلاق است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.