Skip to main content
فهرست مقالات

شعر چیست؟ طلوع عروضی در فارسی میانه بحثی تازه پیرامون شعر عروضی فارسی

نویسنده:

ISC (30 صفحه - از 107 تا 136)

کلید واژه های ماشینی : شعر، فارسی، عروضی، وزن، شعر عروضی فارسی، عربی، قافیه، شعر عربی، قرآن، کلام، موزون، سخن، زبان، قرآن کریم، هجایی، عروضی در فارسی میانه، طلوع عروضی در فارسی، قوم، ایرانی، اسلامی، مردم، کتاب، فارسی میانه، تاریخ، ابو الفتوح، طلوع شعر عروضی در فارسی، معنی، فرهنگی، شعر عروضی در فارسی میانه، شعر فارسی

خلاصه ماشینی: "شاید اشعار عروضی‌ نخستین نیز صورت کمال یافته جملات مسجع،و برپایه هجاهایی مکرر و متساوی‌ در دو قرینه بوده و محدودیت هجاها،بناچار تنگی دایره وزنی را همراه داشته‌ است و بنا به گفته شمس قیس در المعجم واحدهای کوچک صوتی وزنی برای تنوع‌ اوزان باهم آمیخته شده و معیارهای وزنی و وزنهای متعددی،پدید آورده است: «و بحکم آنکه کلام منظوم بر هیچیک از این ارکان سه‌گانه علی سبیل الانفراد خوش آیند و مقبول طباع نمی‌آمد،نه بر اسباب مفرده چنانک گفته‌اند: تا کی ما را در غم داری‌ تا کی بر ما آری خواری و نه بر اوتاد مفرده چنانک گفته‌اند: چرا عجب ندارم از نگار من‌ که بی‌گنه برون شد از کنار من و نه بر فواصل مفرده چنانک گفته‌اند: چه کنم صنما چو دلم ستدی‌ بکشم ز تو هرچه کنی ز بدی آن را با یکدیگر ترکیب کردند تا از آن ترکیب اوزانی حاصل شد کی کلام‌ منظوم بدان اوزان مقبول طباع و مستعذب نفوس آمد»:76 اندیشمندان و سخنوران ایرانی از پس شکست سیاسی-و نه فرهنگی-تا مدتها با سکوتی شکوهمند و سراسر رمزوراز،خود را از مرکز قدرت دور نگاه‌ داشتند تا سرانجام زمینه‌های خودنمایی سرافرازانه در فرهنگ اسلامی برای ایشان‌ فراهم آمد و چون حکمرانان نو دولت اموی برای سازمان دادن به دستگاههای‌ تشریفاتی و سراپا تقلید خود و نیز اداره قلمروهای وسیع حکمرانی خویش دست‌ نیاز به سوی اقوام مغلوب دراز کردند،مردم فرزانه ایران با هوشیاری تمام و بتدریج ایشان را تحت نفوذ فرهنگی خویش درآوردند تا بالاخره در دوره عباسی‌ یکباره دستگاه خلافت و بسیاری از امور اجتماعی پهنهء فرمانروایی عباسی رنگ‌ ایرانی به خود گرفت و در کنار آن سخنوری ایرانی و علوم بلاغی نضج یافته در روزگار سامانی با ترجمه منافع مختلف از زبان فارسی میانه به لسان تازی اهل‌ ادب و اندیشه عربی را تحت تأثیر خود قرار داد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.