Skip to main content
فهرست مقالات

بیانیه های الجزایر: یک دریچه، چند نگاه

نویسنده:

علمی-ترویجی/ISC (30 صفحه - از 5 تا 34)

کلید واژه های ماشینی : بیانیه‌های الجزایر، امریکا، دعاوی، دولت، ایران، بانک، دیوان داوری، گروگانها، تعهدات، بیانیه حل و فصل دعاوی، دولت ایران، مجلس، دیوان داوری دعاوی ایران، دولت امریکا دعوایی علیه ایران، حل و فصل، بیانیه‌ها دعوایی علیه ایران مطرح، امریکا دعوایی علیه ایران مطرح، آن‌یک دیوان داوری بین‌المللی، مذاکرات، دولتین ایران و امریکا، دعاوی اتباع امریکا علیه ایران، انقلاب، دعوایی علیه ایران مطرح، بانک مرکزی الجزایر، دیوان داوری ایران و امریکا، دولت امریکا، بانکهای امریکایی، امریکا علیه دولت ایران، دعاوی حقوقی و مالی، شرکتهای امریکایی

ماجرای گروگانگیری در آبان ماه سال 1358، بی سابقه و منحصر به فرد بود و یک بحران سیاسی ـ حقوقی عمیق در سطح داخلی و بین المللی به دنبال آورد. بیانیه های الجزایر در واقع یک ابزار و قالب حقوقی است که دولتین ایران و امریکا برای حل این بحران سیاسی ـ حقوقی به کار گرفتند. به این ترتیب روند حل بحران از طریق دیپلماتیک که منتهی به امضای بیانیه های الجزایر گردید دارای ویژگیهای دوگانه ای است، بدین معنی که بیانیه های الجزایر از این حیث که در بردارنده مکانیسم مختلفی است که توانسته یک بحران سیاسی پیچیده و عمیق را خاتمه دهد، از نظر روابط بین الملل قابل مطالعه جدی است، و از این حیث که متضمن تعهدات عهدنامه ای طرفین می باشد و بویژه حاوی اسلوب حقوقی خاصی است که بر اساس آن یک دیوان داوری بین المللی برای حل و فصل اختلافات و دعاوی حقوقی و مالی طرفین تأسیس شده، از نقطه نظر حقوق بین الملل شایسته تحقیق و بررسی است.

خلاصه ماشینی: "و بالاخره، این ایراد که بعضی مؤسسات غیرامریکایی هم توانسته‌اند مطالبات خود بابت وامهای سندیکایی را از این محل وصول کنند، بازمی‌گردد به تعریفی که سند تعهدات از « مؤسسه بانکی امریکایی» کرده است و نیز باز می‌گردد به اینکه از نظر حقوق امریکا چه مؤسسات یا بانکهایی، امریکایی محسوب می‌شوند و آیا بانکهای خارجی که شعبه‌ای در امریکا دارند و تحت مقررات بانکی فدرال رزور کار می‌کنند، « مؤسسه بانکی امریکایی» هستند یا نه؟ نکته دیگری هم که کارشناسان یکی در جنب این بحث مطرح می‌کنند آن است که اصولا در اینکه ایران بابت این وامها به مؤسسات بانکی که شعبه‌ای در امریکا داشتند بدهکار بوده، تردیدی نیست و پرداخت و تسویه وامها کار روزانه و متداول بانکها است، و اصولا بازپرداخت و تسویه وام نیازی به اجازه مجلس ندارد (بانک مرکزی در سال 1365 در جواب ایراد مشابه که کمیسیون ویژه مجلس برای بررسی بیانیه‌های الجزایر مطرح کرده بود، همین مطلب را اعلام کرده بود). درباره اجرای سایر تعهداتی که امریکا برعهده گرفته بود، لازم به یادآوری است که امریکا طی یک سلسله دستورات اجرایی جدید تحریم‌هایی را که به دنبال گروگانگیری بر علیه ایران وضع کرده بود لغو نمود (هرچند بعدها به بهانه‌های جدید تحریم‌هایی را مجددا برقرار نمود)، دعوای مطروحه بر علیه ایران و نیز دیوان بین‌المللی دادگستری را که به محکومیت ایران به پرداخت خسارات منتهی شده بود مسترد کرد، و بالاخره دعاوی تجاری و قرار توقیف‌هایی که در محاکم امریکا علیه اموال ایران مطرح و صادر شده بود، به نوعی مختومه و لغو کرد و موانع انتقال اموال عینی ایران را تا حدودی مرتفع کرد، البته به‌جز اموال دیپلماتیک و نظامی که به‌علت همین نوع ایرادات و تخلفاتی که در نحوه اجرای تعهدات امریکا وجود داشت، ایران دعوایی علیه آن دولت در دیوان مطرح کرد که آن قسمت که تا به‌حال رسیدگی شده، به نفع ایران حکم صادر گردیده است و در بعض قسمت‌ها تحت‌رسیدگی می‌باشد."

صفحه:
از 5 تا 34