Skip to main content
فهرست مقالات

انجمن های ادبی از آغاز شعر فارسی دری تا سال 1335ه

نویسنده:

علمی-پژوهشی (20 صفحه - از 61 تا 80)

کلیدواژه ها :

انجمن‌های ادبی ،دربار سلاطین ،انجمن‌های ادبی عنصری ،فرخی و امیر علیشیر نوایی

کلید واژه های ماشینی : شعر، انجمن‌های ادبی در دربارهای سلاطین، انجمن ادبی، قصیده، خاقانی، تشکیل انجمن‌های ادبی، اصفهانی، انجمن ادبی فرهنگستان ایران، مجالس، استاد

نگارنده بر آن است که چگونگی تشکیل انجمن‌های ادبی را در ایران از آغاز شعر فارسی دری در باز جستی هر چند کوتاه در قلم آرد و بدین نکته اشارت کند که نخستین تشکل انجمن‌های ادبی در دربارهای سلاطین فرصت ظهور یافته است و شاعران اگر چه در مواردی در مدح سلاطین راه مبالغه پیموده‌اند ولیکن نقش حساس آنان را در نگاه داشت زبان فارسی و استقلال ملی و مذهبی نادیده نتوان گرفت. افزون بر دربارهای سلاطین و رجال سیاسی، این انجمن‌ها در منازل ادبا و شاعران و در قرون متأخر در قهوه‌خانه‌ها تشکیل می‌شده است.

خلاصه ماشینی:

"چون قطعات هجو جمال‌الدین از اصفهان به شروان رسید، خاقانی که از شاگرد خود ـ مجیرالدین ـ دلتنگ بود از هجو خود بسیار متأثر شده و قصیده مفصل در مدح اصفهان و هجای مجیرالدین و گله از استاد جمال الدین منظوم داشته به اصفهان فرستاده است (جمال الدین عبدالرزاق اصفهانی، دیوان، ص 2) اینک مطلع گوهر شاهوار خزینه طبع خاقانی به تحریر می‌آید: نگهت حور است یا هوای صفاهان جبهت جوز است یا لقای صفاهان (خاقانی، دیوان، ص 353) جمال الدین بعد از هجو خاقانی و پاسخ او قصیده‌ای غرا در تقدیم معذرت به خاقانی فرستاد که مطلع آن قلمی می‌شود: کیست که پیغام من به شهر شروان برد یک سخن از من بدان مرد سخندان برد (جمال الدین عبدالرزاق اصفهانی، دیوان، ص 85) هجای شاعران یکدیگر را در ادوار بعدنیز ادامه یافت، چه ملا طغرای مشهدی که نصرآبادی در تذکره خود او را تبریزی نوشته و در برخی مآخذ نیز او را قزوینی دانسته‌اند نسبت به صائب تبریزی سوء ادبی نموده که حسام الدین راشدی بدان اشارت کرده است: (صائب) از پرده حیالوچی دختر هیچ و خواهر پوچی (سید حسام الدین راشدی، تذکره شعرای کشمیر، ص 735) در دوره تیموری ـ قرن نهم هجری ـ نیز در بارشاهان، یکی از عوامل مهم رواج شعر گشته و شاعری جزو زندگانی گروه کثیری از ایرانیان و سرگرمی آنان در هنگام فراغت شده بود و شاعران تنها به صرافت طبع شعر می‌سرودند و دیوان‌ها ترتیب می‌دادند و مجالس شعر ایجاد می‌کردند و یکی از این مجالس آن بود که امیر علیشیر نوایی در منزل خود ترتیب می‌داد و مجلس دیگر آن که بنابر نقل عرفات العاشقین در روزهای دوشنبه و جمعه در محضر عبدالرحمن جامی تشکیل می‌شد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.