Skip to main content
فهرست مقالات

ابن سینا و فلک محدد الجهات

نویسنده: ؛ ؛

بهار و تابستان 1384 - شماره 77 (دفتر دوم) علمی-پژوهشی (22 صفحه - از 101 تا 122)

<P>نظام هیئت بطلمیوسی بر مبنای اعتقاد به وجود هشت فلک،شکل گرفته بود که در محاسبات علم هیئت و نجوم مورد استفاده قرار می‌گرفت.فیلسوفان نخستین مسلمان‌ (فارابی و ابن سینا)،فلک دیگری بر این مجموعه افزودند که بر آن،نام«محدد الجهات» نهادند.براهین فلسوفان در بحث افلاک،جمله،مربوط به این فلک است و در اثبات‌ وجود سایر افلاک،برهانی اقامه نکرده‌اند.به نظر می‌رسد که ابطال نظام بطلمیوسی،خللی به وجود این فلک وارد نمی‌سازد،زیرا اساسا این فلک در آن نظام وجود نداشته‌ است و فلاسفه به علل فلسفی قائل به وجود چنین فلکی شده‌اند.پرسشی که در این مقاله‌ در پی یافتن پاسخ آن هستیم.این پرسش است که فیلسوفان،چه نیازی به این فلک‌ داشته‌اند و چرا قائل به آن شده‌اند؟در حقیقت در فلسفهء این فیلسوفان،این فلک دارای‌ دو وظیفهء اصلی است:اولا)تعیین‌کنندهء جهات اصلی،یعنی فرازوفرود(فوق و تحت) به شمار می‌آید.جهات اصلی در بحث مکان طبیعی و حرکت طبیعی اشیاء مورد استفاده‌ قرار می‌گیرند و ثانیا)این فلک حافظ زمان مطلق است و زمام از حرکت آن پدید می‌آید. در این مقاله با بررسی دلایل فیلسوفان بر وجود این فلک و ذکر نظرات جدید در مورد زمان و مکان،به نقدوبررسی فلک محدد الجهات پرداخته‌ایم و نشان داده‌ایم که چگونه‌ می‌توان احیانا همچنان از دیدگاه آنان دفاع کرد و نیز چرا و چگونه،با توجه به نظریات‌ جدید علمی و نظریهء نسبیت،دیدگاه آنان قابل دفاع نخواهد بود</P>

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.