Skip to main content
فهرست مقالات

حق الله و حق الناس

نویسنده:

(15 صفحه - از 154 تا 168)

کلید واژه های ماشینی : حق، قضاء، حق‌الله، حق‌الناس، حکم، الناس، جواز قضاء علی الغائب، روایت، یمین، بینه

خلاصه ماشینی: "اما اگر دعوی مشترک بین حق الله و حق الناس باشد(مانند قذف که چند روایت از روایات باب هم در مورد آن است)نیز از روایات استفاده می‌شود که منکر را قسم نباید داد اما از شیخ طوسی در مبسوط نقل شده که در این مسأله فرموده است: «جازان یحلف لیثبت الحد علی القاذف»ای ترجیحا لحق الآدمی علی حق الله‌ (14)-وسائل 533/81 به نقل از تهذیب 413/6. فرق ششم که فی الجمله مورد قبول همه است: لااشکال در اینکه در حقوق الله به شاهد واحد و یمین مدعی،قضاوت و حکم‌ نمی‌شود،اما در حقوق الناس آنچه مسلم است اینکه فی الجمله به شاهد واحد و یمین مدعی‌ حکم می‌شود و اما آیا این مطلب در مطلق حق الناس است چه مالی و چه غیرمالی،و نیز در صورتی که گفته شود مربوط به حق الناس مالی است آیا مخصوص به دین است یا چه دین‌ باشد،چه غیر دین،بین فقها اختلاف است؟ کفایه سبزواری و جواهر و جامع المدارک و تکملة المنهاج قائلند به اینکه در مطلق‌ حق الناس چه مالی و چه غیرمالی به شاهد و یمین ثابت می‌شود. 25 دلیل قول اول صحیحه محمد بن مسلم از امام باقر(علیه اسلام)است که در فقیه و تهذیب روایت شده:محمد بن احمد بن یحیی عن عبید الله بن احمد عن الحسن بن محبوب‌ عن العلاء عن محمد بن مسلم عن ابی جعفر علیه السلام قال:لو کان الامر الینا اجزنا شهادة الرجل الواحد اذا علم منه خیر مع یمین الخصم فی حقوق الناس،فاما ما کان من حقوق الله‌ (94)-به تقریرات بحث آقای گلپایگانی 824/1 رجوع شود. صاحب تکمله در جواب استدلال به این روایات برای قول سوم گفته:ان معتبرة محمد بن مسلم قد صرحت بثبوت مطلق حقوق الناس بهما و بها نرفع الید عن ظهور تلک‌ الروایات و نحملها علی ان قضاء رسول الله صلی الله علیه و آله کان فی الدین لا ان ثبوت‌ الحق بشاهد و یمین یختص بالدین‌95."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.