Skip to main content
فهرست مقالات

نقدی بر ترجمه فارسی کتاب الحیل بدیع الزمان جزری

نویسنده:

کلید واژه های ماشینی : فارسی، کتاب الحیل، ترجمه، کتاب، ترجمه فارسی کتاب، مترجم، قطر، تصویر، نسخه خطی ترجمه فارسی، کلمه، ساخت، علمی، نسخه‌های خطی فارسی کتابخانه، فلک البروج، متن عربی، نسخه خطی، ابزار، متن عربی برابر با برگ، اصطلاحات، عبارت، معنا، اصطلاحات علمی فارسی، شکل، نکته، عبارت عربی مؤلف، متن عربی و برگ، کار، روش، فلک البروج در برگ، متون فارسی علمی

خلاصه ماشینی: "در اینکه هر سه نسخه از یک ترجمه استنساخ شده‌اند، یقین است و مقایسه آنها با یکدیگر این ادعا را اثبات می‌کند، اما آنها با یکدیگر تفاوتهایی نیز دارند، بدین قرار: الف-نسخه کتابخانه ملی پاریس، کاملترین نسخه‌هاست، یعنی از ابتدا تا اواخر کتاب را در بر دارد و فقط از آخرین شکل(الشکل الخامس من النوع السادس)تا چند سطر پیشتر نرفته و ترجمه(یا کتابت نسخه)رها شده است. 4. بررسی ترجمه مترجم انگیزه خود را از این ترجمه بیان نکرده، ولی ظاهرا باید حکمت کار این بوده باشد که برای فارسی زبانان امکان استفاده از یک اثر علمی را فراهم کرده باشند، خصوصا آنکه زبان فارسی در هند آن روزگار زبان رسمی به شمار می‌رفته و کتاب فارسی در صناعت حیل در اختیار نبوده است. ج)گاهی واژه‌های زیبای فارسی در برابر کلمات عربی قرار داده است، (1)از همین موارد است عبارتهای نارسایی که در ترجمه مقدمه مؤلف و نیز آنچه در برگ 162 رو، در ترجمه مقدمه شکل هفتم از نوع چهارم(ص 422-424 متن عربی)آورده است. برای مثال، جزری در مقدمه کتاب الحیل از تلاشها و کوششهای خود در طراحی و ساخت ابزارهای گوناگون سخن می‌گوید و ضمن اشاره به چگونگی عزم بر تألیف کتاب، یادآوری می‌کند که من در این اثر مطالبی را گرد آورده و شکلهایی را اختراع کرده‌ام که گمان نمی‌کنم کسی در این امر بر من پیشی گرفته باشد(ص 5 متن عربی:لم اعلم انی سبقت الیها»)."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.