Skip to main content
فهرست مقالات

نقد و معرفی کتاب: «حکمت خاقانیه» اثری بدیع در فلسفه اسلامی

نویسنده:

ISC (5 صفحه - از 37 تا 41)

خلاصه ماشینی:

"زیرا که آن جزء،معرف کل است و معرف‌ کل،معرف جمیع اجزاء است؛پس معرف خود خواهد بود»2 همانسان که در این عبارت مشاهده می‌شود،مشکل لزوم دور در مورد مسئلهء حد تام یک مشکل جدی است و باید به نوعی معقول‌ از تنگنای آن بیرون رفت. » همانسان که مشاهده می‌شود مشکل بزرگ دور هرمنوتیکی همواره‌ به فهم یک کل و اجزای آن مربوط می‌گردد و این همان چیزی است‌ که در مورد حد تام منطقی و محدود آن نیز صادق است. ما اکنون دربارهء دور هرمنوتیکی به آن صورت که‌ نزد اندیشمندان مغرب زمین مطرح شده سخن نمی‌گوییم،ولی این‌ نکته را یادآور می‌شویم که فقیه فیلسوف ما مشکل لزوم دور را در باب حد تام و معرف به نیکوترین وجه تقریر کرده و از عهدهء پاسخ نیز برآمده است. »3 فاضل هندی در بخش طبیعیات کتاب حکمت خاقانیه نیز به‌ بررسی مسائل پرداخته و با این‌که از طرفداران سر سخت حکمت‌ مشائی شناخته می‌شود،در برخی موارد نظریهء حکمای اشراقی را ترجیح داده است. عین عبارت فاضل هندی در باب امتناع‌ صدور کثیر از واحد چنین است: «بدان که مذهب حق نزد جمهور حکما آن است که علت بسیطه‌ بدون اختلاف شرایط و اسباب،علت دو شئ نتواند بود. از همان طریقی که او به اثبات بساطت نفس ناطقه دست یافته‌ است،می‌توان به اثبات تجرد نفس نیز نایل شد،ولی فاضل‌ هندی در کتاب حکمت خاقانیه عنوان تجرد نفس را مطرح نکرده و در این باب سخنی به میان نیاورده‌ است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.