Skip to main content
فهرست مقالات

سرمایه اجتماعی و نقش آن در تشکل های تولیدی (مطالعه موردی حوزه آبریز کرخه)

نویسنده:

علمی-پژوهشی/ISC (24 صفحه - از 49 تا 72)

کلیدواژه ها :

سرمایه اجتماعی ،بیت ،دانش بومی ،تشکل‌های تولیدی ،نظام‌های بهره‌برداری ،نظام بهره‌برداری عشیره‌ای ،حوزه آبریز کرخه

کلید واژه های ماشینی : سرمایه اجتماعی، روستا، طایفه، تولیدی، بهره‌برداری، اعتماد، هنجار، مشارکت، عشیره‌ای، شبکه‌های

در این مقاله پس از بیان موضوع و مباحث نظری مربوط به سرمایه اجتماعی، در بحث روش شناسی به روش تحقیق و تکنیک ها و ابزار تحقیق، دو نوع جامعه آماری و چگونگی تعیین حجم نمونه اشاره شده، و سپس به بررسی ویژگی های منطقه تحقیق از بعد جمعیت شناختی، توسعه یافتگی، وضعیت فرهنگی و قومیتی و تاثیر آن در تشکل های تولیدی پرداخته شده است. نظام های بهره برداری عشیره ای و ویژگی های آن در سطح بیت و بین بیوتات مورد مطالعه قرار گرفته و نتایج تحقیق نشان داده که حسن اعتماد در میان اعضای بیت، هنجارهای معامله متقابل در بین اعضا و اعتماد، اطاعت و احترام رهبران محلی نقش مثبت و تاثیرگذاری بر واحد تولیدی بیت در ابعاد تصمیم گیری بهتر، اعمال مدیریت تولید به نحو مطلوب و افزایش میزان مشارکت های تولیدی داشته است. این شعاع اعتماد و سرمایه اجتماعی درون گروهی در سطح بیت همراه با نوع دیگری از روابط و شبکه های بین بیت ها در سطح طایفه باعث شده که سرمایه اجتماعی بین گروهی بستر مناسبی برای برنامه ریزی و سیاست گذاری توسعه ای تشکل های تولیدی در بعد ارشادی، ترویجی، خدماتی از طریق سرمایه اجتماعی بین بیتی در سطح طایفه و بعد مشارکتی و تولیدی از طریق سرمایه اجتماعی درون بیتی فراهم نماید.

خلاصه ماشینی:

"نظام‌های بهره‌برداری عشیره‌ای و ویژگی‌های آن در سطح بیت و بین بیوتات مورد مطالعه قرار گرفته و نتایج تحقیق نشان داده که حسن‌اعتماد در میان اعضای بیت، هنجارهای معامله متقابل در بین اعضا و اعتماد، اطاعت و احترام رهبران محلی نقش مثبت و تأثیرگذاری بر واحد تولیدی بیت در ابعاد تصمیم‌گیری بهتر، اعمال مدیریت تولید به نحو مطلوب و افزایش میزان مشارکت‌های تولیدی داشته است. حجم نمونه برای جامعه اول از طریق فرمول زیرحجم نمونه- n (به تصویر صفحه مراجعه شود)حجم جامعه- N ضریب اطمینان در سطح 95%- t دقت احتمالی مطلوب- d پیش‌برآورد واریانس- 2S از آن‌جایی که دامنه تغییر نمره امکانات توسعه‌ای از 7/0-تا 33/1 در نوسان بوده است و آبادی‌های برخوردار از نمره امکانات توسعه‌ای منفی(زیر صفر)شامل آبادی‌های زیر 5 خانوار می‌شوند با توجه به ماهیت موضوع این نوع آبادی‌ها از جامعه مورد مطالعه حذف شده‌اند در نتیجه تعداد آبادی‌ها از 207 مورد به 165 روستا تقلیل پیدا کرده است و با طبقه‌بندی آن‌ها در سه گروه با فواصل برابر به لحاظ برخورداری از امکانات توسعه‌ای پایین 7/26 درصد در گروه با امکانات توسعه‌ای متوسط و 9/10 درصد در گروه با امکانات توسعه‌ای بالا قرار گرفته‌اند. بعد از اصلاحات ارضی دهه 1340 روند فروپاشی نظام بهره‌برداری عشیره‌ای و طایفه‌ای در جامعه روستایی مورد بررسی، سرعت گرفت به گونه‌ای که بعد از اصلاحات ارضی در سال 41 تقسیم اراضی تحت تصرف شیوخ در بین زارعین و برخورداری آنان از نسق زراعی در 2/61 درصد از آبادی‌های نمونه دیده می‌شود و سایر تغییرات مانند رونق کشت و کار فردی بر اثر واگذاری زمین به زارعین و کمرنگ شدن نظام بهره‌برداری عشیره‌های با 2/22 درصد و واگذاری اراضی مرغوب به بزرگان طایفه و شیوخ و زمین‌های لم‌یزرع به زارعین با 6/66 درصد در محدوده مورد مطالعه از زمره نتایج این اصلاحات بوده است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.