Skip to main content
فهرست مقالات

رضیه خاتون؛ نخستین فرمانروای زن مسلمان

نویسنده:

ISC (22 صفحه - از 143 تا 164)

کلیدواژه ها :

اسلام ،هند ،دهلی ،شمسیان ،رضیه خاتون ،منهاج سراج ،طبقات ناصری

کلید واژه های ماشینی : رضیه خاتون، هند، زن، دهلی، سراج، خواجه نظام‌الدین احمد، حکومت، شاه، ابن بطوطه، سلطنت رسیدن رضیه خاتون

دهلی مهم­ترین شهر هندوستان شمالی است که راجه پریتوی (prithvi) آن را بنا و در میان هفت شهر منسوب به این نام، قدیمی‌ترین آنها محسوب می‌شود، به دلیل موقعیت جغرافیایی ویژة این شهر، سلسله‌های مختلفی در آن حکومت کرده‌اند که مهم‌ترین آنها ، سلاطین دهلی می‌باشند. یکی از شاخه‌های مهم آنان «شمسیان هند» است و رضیه خاتون، پنجمین پادشاه این سلسله و نخستین فرمانروای زن مسلمان بود که بر سریر قدرت تکیه زد و حدود چهار سال (638 – 634هـ) در دهلی با استقلال حکومت کرد و در زمینه­های مختلف اصلاحاتی به عمل آورد. چگونگی به سلطنت رسیدن رضیه خاتون، وقایع مهم دوران حکومت او و فرجام وی، در این مقاله مورد بررسی قرار گرفته است.

خلاصه ماشینی: "[46] اطلاعاتی که تاریخ‌نگار معاصر سلطان رضیه، منهاج‌الدین سراج، در خصوص فرجام وی می‌دهد بیش از این نیست، اما در طبقات اکبری و سفرنامه ابن بطوطه و کتاب‌های تاریخی بعدی، دربارة کشته شدن رضیه به دست هندوها چنین آمده است که بعد از شکست رضیه خاتون از سپاهیان برادرش، معزالدین بهرامشاه، رضیه فرار کرد و در حین فرار به دلیل گرسنگی زیاد از کشاورزی چیزی برای خوردن خواست، کشاورز تکه نان خشکی به او داد، ولی رضیه به دلیل خستگی زیاد به خواب رفت. سراج، پیشین، ص 447؛ یحیی ابن احمد السیهبرندی، تاریخ مبارکشاهی، چاپ اول، (تهران، انتشارات اساطیر، 1382) ص 18ـ 19؛ بدوانی، پیشین، ص 45؛ خواجه نظام الدین احمد، پیشین، ص 59 ـ 60، استانلی لین‌پول، طبقات سلاطین اسلام، ترجمه عباس اقبال، چاپ دوم (تهران، انتشارات دنیای کتاب، 1363) ص 226؛ اوچوک، پیشین، ص 111؛ سید محمود خیری، اسلام در 14 قرن، چاپ سوم (تهران، انتشارات نوید، 1362) ص 226؛ اوچوک پیشین، ص 111. سراج، پیشین، ص 58 و 457؛ بدوانی، پیشین، ص 46، خواجه نظام الدین احمد، پیشین، ج 1، ص 65؛ فرشته، پیشین، ص 117، اوچوک، پیشین، ص 111ـ112؛ عمر رضا کحاله، اعلام النساء فی عالمی العرب و الاسلام (بیروت، موسسه الرساله، بی‌تا) الجزء الاول، ص448؛ محمد التونجی، معجم اعلام النساء، طبع الاول (بیروت، دارالعلم للملایین، 2001م) ص 90؛ محمد حسن رجبی، مشاهیر زنان ایرانی و پارسی گوی از آغاز تا مشروطه، چاپ اول (تهران، انتشارات سروش، 1374) ص 105."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.