Skip to main content
فهرست مقالات

یادداشتی بر ترکیبی بودن گزاره های ریاضی در تمهیدات کانت

نویسنده:

مترجم:

ISC (9 صفحه - از 133 تا 141)

کلید واژه های ماشینی : کانت، گزاره، ترکیبی، گزاره‌های ریاضی در تمهیدات کانت، ترکیبی بودن گزاره‌های ریاضی، شهود، گزاره‌های ترکیبی پیشین، اصل تناقض، معیار کانت، ادعای کانت

خلاصه ماشینی:

"1 آیر اعتقاد دارد ادعای کانت که 12=5+7 یک حکم ترکیبی است باید بر این ادعا مبتنی باشد که «به هیچ وجه نمی‌توان صرفا با اندیشیدن به جمع 7 و 5 مفهوم 12 را دریافت». آنگاه، این ادعا را بدون واسطه با علم حساب پیوند می‌زند(A240،B299): «مفهوم اندازه (چندی) تأیید و معنای حسی خود را در عدد می‌یابد و عدد به نوبه خود در انگشتان یا در مهره‌های چرتکه، یا در خطها و نقطه‌ها که در برابر دیدگان قرار می‌گیرند8 خاستگاه خود مفهوم همیشه پیشین است و همچنین اصول ترکیبی یا ضابطه‌هایی که از چنین مفاهیمی نتیجه می‌شوند به همین منوال هستند. از این رو برای اثبات دعوی آیر لازم است که اصل موضوع واحدی فراهم کنیم که خود آن ذاتا تحلیلی باشد تا بتوان همه گزاره‌های اعداد اصلی را در علم حساب از آن استنباط کرد. از این رو این واقعیت که گزاره‌های اعداد اصلی در علم حساب از ارتباط با(1)[طبق] اصول موضوعه قابل استنباطند، به هیچ نحو نشان نمی‌دهد که چنین گزاره هائی معیار کانت را برای ترکیبی بودن برآورده سازد. نتوان مفاهیم ریاضی را به مفاهیم صرفا منطقی ارجاع و تحویل کرد، کماکان صادق خواهد بود که گزاره‌های ریاضی، تحلیلی و دارای حدهای خاص باشند و اما با این وجود، به همان دلیل، تحلیلی خواهند بود؛ زیرا معیار گزاره تحلیلی این است که اعتبار و صدق آن باید فقط از تعریف حدین [ = موضوع و محمول] آن گزاره نتیجه شود و گزاره‌های ریاضیات محض این شرط را برآورده می‌سازند."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.