Skip to main content
فهرست مقالات

دولت و طبقات در دوران اشکانی (بخش دوم)

نویسنده:

(12 صفحه - از 104 تا 115)

کلید واژه های ماشینی : اشکانی، دولت، شاه، پارت، املاک، رم، پادشاه، ساتراپ‌ها، شاه اشکانی، ساسانی

خلاصه ماشینی:

"6 آندره گودار،ایرانشناس فرانسوی نیز معتقداست که«رسم در ایران باستان چنان بوده که پاره‌ایاراضی بایر همیشه وجود داشته که کشتنمی‌شده،اما اراضی آیش به شاه تعلق داشت،در حالی که اکثر اراضی قلمروی اشکانی درتصرف اعیان و بزرگان بود که از ازمنه‌ای بسیار دورکه به خاطر تنابنده‌ای نمی‌آید،به آنها تعلقمی‌داشت. 3-وزرکان(بزرگان)؛ 4-آزاتان(آزادان)که شامل رجال بزرگ دولتو صاحب منصبان دیوان و دربار که در موقع نشاندنشاه بر تخت یا تاجگذاری و عزل او دخیل بودند وشامل این مقامات می‌شدند: الف-وزرک فرماذار یا بزرگ فرماندار(وزیر اعظم) ب-موبذان موبذ پ-ایران دبیربد-دبیر پادشاه ت-سپهبد-سپهسالار لشکر یا وزیر جنگ وفرمانده کل قوا ث-واس‌تری یوشان و هتخشان‌بد که وزیرخزانه‌داری و وزیر صنایع بودند؛اینان امور دیوان رادر دست داشتند و مقامشان عموما موروثی بود. مشیرالدوله به نکته‌ای بسیار شایان توجه اشارهمی‌کند و آن این که«سلوکیها در ابتدا خواستندتشکیلات داریوش اول را پیروی کنند،یعنی درراس ایالات(هر جا که باشد)،والی یا نمایندهحکومت مرکزی را جا دهند و پادشاهان دستنشانده در تحت نظارت ولات واقع شوند،ولی بعدمجبور شدند که به ترتیب کوروش بزرگ،یعنیبه ترتیبی که نزدیک به ملوک الطوایفی باشد،برگردند و برای جاهایی،که پادشاه دست نشاندهاکتفا نمایند. «در دوره اشکانیان،ایران به دویست و چهلدولت کوچک تقسیم می‌شد،و شاه اشکانی برتمامی پادشاهان سلطنت داشت»که هر کدامدر واقع لرد یا بزرگ زمیندار بودند و بر هر دولت(ایالت)حکومت داشتند از جمله پاپک پسر ساسانکه فرزندش اردشیر سلسله ساسانیان را بنیاد نهاد. مشیر الدوله می‌نویسداعضای غیر روحانی شمارشان بیشتر بود و واژهمغستان باید مهستان باشد که ناشی از تصحیفنویسندگان خارجی بوده لذا مجلس بزرگان درستاست نه مجلس مغ‌ها و شاه را اعضای هر دومجلس برمی‌گزیدند و این در صورتی انجاممی‌گرفت«که شاه جانشینی از اولاد خود نداشت،تا دولت را اداره کند،یا داشت،ولی به جهتی لایقسلطنت نبود و الا بعد از پدر به تخت سلطنتمی‌نشست."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.