Skip to main content
فهرست مقالات

عقلانیت و تئوری سازمان:

نویسنده:

ISC (12 صفحه - از 187 تا 198)

کلید واژه های ماشینی : عقلانیت، عقل، عقلانیت و تئوری سازمان، اخلاق، پارادایم عقلانیت تئوری سازمان، هابرماس، عقلانیت ابزاری، عقلانیت جدید، مدرن، کنش

خلاصه ماشینی:

"در جایی دیگر وبر عقلانیت را به دو دسته تقسیم کرده است(همان،28): الف)عقلانیت هدفمند یا ابزاری:این نوع کنش شامل گرایش به مجموعه‌ای از اهداف مشخص فردی است که در آن رفتار عوامل بیرونی و افراد دیگر پیش‌بینی‌ می‌شود. بنابراین به نظر می‌رسد عقلانیت نوع دوم که مدنظر وبر است موردی مختلط از عمل‌ عقلانی و داوری ارزشی است ولی این پرسش را هم پیش می‌آورد که آیا عملی که مبتنی‌ بر تمنای ذهنی و شخصی و به سائقه‌ی داوری‌های ارزشی انجام می‌گیرد،بی‌درنظر (به تصویر صفحه مراجعه شود) گرفتن عواقب،اساسا عملی عقلانی است؟(برای مطالعه‌ی بیش‌تر نک. وبر خود برای تحلیل کردن انواع کنش معیاری بدست می‌دهد که براساس آن‌ می‌توان قضاوت کرد که آیا کنشی عقلایی است یا نه:«هرقدر ارزش مورد توجه کنش، بیش‌تر به یک ارزش مطلق نزدیک شود،کنش موردنظر غیرعقلایی‌تر می‌شود. میشل فوکو(1980-1926) میشل فوکو عقلانیت را نه به شکل متافیزیکی بل‌که به لحاظ تاریخی تحلیل نموده و آن را به‌معنای ابزاری و نسبی محدود کرده است و بر این باور است که اشکال‌ عقلانیت را بایستی در درون نظام‌های کردارها تجسم کرد(هیوبرت دریفوس و پل‌ رابینو،ترجمه‌ی حسین بشیریه،242:1376). در این ارتباط هابرماس در کتاب مشهور خود «نظریه‌ی عملی ارتباطی»(1981)،مفهوم«خرد ارتباطی و کنش متقابل»را ارائه کرد که‌ به معنی تلاش مداوم برای درک یک‌دیگر می‌باشد(البته مشکل قدرت سیاسی و سلطه‌ نیز هم‌چنان در الگوی هابرماس حل ناشده باقی‌مانده است»،در الگوی او که معتقد است الگویی واقع‌گرایانه است،بین نظریه و عمل رابطه‌ی متعادلی برقرار می‌شود و هر یک از دو جزء دیگری را تکمیل می‌کنند."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.