Skip to main content
فهرست مقالات

فلسفه برای کودک در حکمت متعالیه (نامی نو برای شیوه های کهن)

نویسنده:

(10 صفحه - از 5 تا 14)

اتکا به شیوه های غربی در آموزش فلسفه یا روش فلسفی به کودکان هرچند در جای خود سودمند است ولی اطلا ق آن در فرهنگ و جامعه اسلا می ـ ایرانی رسا و بسنده نیست و چه بسا پیامدهایی معکوس و نامانوس ببار آورد. مسئله اصلی مقاله حاضر این است که آیا میتوان چیزی بنام «فلسفه و کودک» را در حکمت متعالیه جستجو کرد و یافت یا اینکه فلسفه برای کودکان یکی از روشهای نوین امروزی است که اطلا ق آن بر حکمت و فلسفه قدما و حکمای ما جایز نیست و هدف سودمندی را بر نمی آورد؟ شاید این مقاله نخستین جستاری باشد که تاکنون مسئله را از این چشم انداز مینگرد و میکوشد با اتکا به حکمت متعالیه به کندو کاو و جستجو در آن بپردازد. با اینهمه، مقاله حاضر، تنها درآمدی به مسئله فلسفه و کودک در سنت اسلا می ـ ایرانی بشمار می رود. بیگمان «فلسفه و کودک» بمعنای آموزش اندیشه های فیلسوفانه و متخصصانه به کودکان نیست. بعبارت دیگر، فلسفه و کودک گونه یی شیوه آموزش و پرورش است که به طریقه ها و شیوه های فلسفیی همچون گفتگوی سقراطی، شک ورزی، تفکر انتقادی و تجزیه و تحلیل منطقی تکیه میکند. حکمت متعالیه، فلسفه یی است که بر سه پایه عقل، شهود (عرفان) و نقل (قرآن) استوار شده است. حقیقت امر این است که برای آموختن و آموزاندن حکمت متعالیه، «پرورش» بر «آموزش» تقدم دارد. حکمت متعالیه مبتنی بر گونه یی شیوه زیست دینی است. شیوه زیست غربی ـ یونانی به هیچ روی برتر یی بر این شیوه زیست ندارد. بعبارت دیگر، شیوه زیست حکمت متعالیه مبتنی بر قواعد، قوانین، معیارها و محکهایی است که تنها در درون همان شیوه زندگانی قابل فهم و درکند و سازگاری درونی دارند و مقایسه آن با دیگر شیوه ها قیاس مع الفارق است. از اینرو شیوه های کار، قواعد و دستورالعملهای فلسفه و کودک را نه تنها میتوان از حکمت متعالیه ملا صدرا و اساسا از سنت فلسفی اسلا می ـ ایرانی برآورد بلکه استخوانبندی و پیرنگ این دستورالعملها از پیش در سنت فلسفی ایرانی و بویژه فلسفه ملا صدرا و حکمت متعالیه، برجاست. این استخوانبندی تنها نیازمند پیکربندی، گسترش و پرورش است.


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.