Skip to main content
فهرست مقالات

تحقیقی درباره حسن و قبح

نویسنده:

کلید واژه های ماشینی : حسن و قبح ، عقل ، عقل ، حسن و قبح عقلی ، عدل ، ذاتی ، بیان حسن و قبح افعال ، حسن عدل و قبح ظلم ، حسن و قبح افعال ، ظلم

خلاصه ماشینی:

"نتیجه آنکه:حسن و قبح و خوبی و بدی اخلاقی در مورد افعال اختیاری انسان به‌ کار می‌روند و بیانگر آن است که بعضی از این افعال متناسب با هدف و مطلوب‌ اصلی اخلاق هستند و بعضی دیگر با آن مغایرت دارند و می‌توان گفت این مفاهیم‌ (حسن و قبح،خوبی و بدی)چون از طریق مقایسه به دست آمده و به دلیل اینکه‌ دارای منشاء انتزاع واقعی‌اند،از نوع مفاهیم فلسفی هستند. در پاسخ به این سؤال که مقصود از ذاتی چیست؟باید گفت که:برطبق مطالعات‌ دانشمندان ثابت شده که مقصود از ذاتی باب ایساغوجی(کلیات خمس)-مقصود همان اجزاء تشکیل‌دهنده ماهیت شئ و یا خود ذات او است-است و نه ذاتی باب‌ برهان(تعریفش گذشت)بلکه مقصود از ذاتی در عنوان مسأله همان عقلی است؛یعنی‌ خود در درک حسن و قبح بدون استمداد از خارج،حسن و قبح افعالی را درک می‌کند و مقصود از به کار بردن لفظ ذاتی و عقلی،رد نظریه اشاعره است که عقل را خودکفاء در تشخیص کارهای نیک و بد و شایسته ستایش و قابل نکوهش نمی‌دانند. این موارد و چندین موارد دیگر از دلائل قائلان و منکران به حسن و قبح عقلی‌ است که هر کدام پیروانی دارند و هر یک از این دلائل-چه دلائل منکرین و چه دلائل‌ قائلین-پاسخ‌ها و همچنین اشکالاتی برآنها وارد شده است که ما با عرض پوزش به‌ دلیل طولانی شدن بحث از ذکر آنها خودداری نمودیم و استاد جعفر سبحانی این دلائل‌ و همچنین پاسخ‌ها و اشکالات وارد برآن دلائل را به تفصیل در کتاب«حسن و قبح‌ عقلی یا پایه‌های اخلاق جاودان»بیان می‌دارند که جهت مطالعه بیشتر به این کتاب‌ ارزشمند می‌توان مراجعه کرد."

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.