Skip to main content
فهرست مقالات

نوروز؛ حال جان در تحول جهان

نویسنده:

کلید واژه های ماشینی : نوروز ، جشن ، زمان ، موسیقی ، حال جان در تحول جهان ، جهان ، دایره ، اسلامی ، ایران ، نماد

خلاصه ماشینی:

"در این روز هر درختی که خشک شده بود سبز شد و مردم گفتند(روز نو)؛ یعنی روزی نوین و تازه و هرکس از راه خجسته بودن این روز در تشتی جو کاشت و این رسم در ایرانیان پایدار ماند که در نوروز در کنار خانه هفت گونه از غلات در هفت استوان بکارند»(9) حکیم عمر خیام در نوروز نامه خود چنین می‌نویسد: «اما انگیزه نام نهادن نوروز آن بوده است که چون بدانستند،آفتاب را دو دور بوده،یکی آنکه در هر 305 روز یک چهارم روز از شبانه روز به یکمین دقیه حمل باز آید. چرا که علت اول منتهی به معلول اخیر نمی‌شود و آن رازدان بی‌مانند هر چه خواهد می‌کند: {Sگر بخواهد،مرگ هم شیرین خود# خار و نشتر،نرگس و نسرین شودS} {Sآنکه او موقوف حال است آدمی‌ست# کو به حال افزون و گاهی در کمیستS} {Sصوفی ابن الوقت باشد در منال# لیک صافی فارغست از وقت و حالS} {Sصوفی ابن الوقت باشد،ای رفیق# نیست«فردا گفتن»از شرط طریقS} عبارت ابن الوقت که مورد اشاره مولانا(هم) واقع شده،اگر چه امروز معنایی بکلی منفی دارد اما اهل معنا،استنباطی بکلی متفاوت از آن دارند: آنان حاکمیت زمان حال را از آن مراد می‌کنند. آنها،زمانی را که در همین جهان مادی بر انسان وارد می‌شود(و به نظر کاملا مطلق و استوار می‌رسد)زمان آفاقی نامیدند؛و در مقابل آن، زمانی را که در عالم قدسی می‌گذرد و در اصل، باطن زمان این جهانی است،زمان انفسی نام نهادند."

صفحه: از 56 تا 60
56 کیهان فرهنگی , اسفند 1380 - فروردين 1381 - شماره 186 - 185

‌ ‌‌‌نـوروز‌؛حال جان در تحول جهان

علیرضا باوندیان

(به تصویر صفحه مراجعه شود)

{Sحال‌ مـا‌ در‌ فـرقت جـانان و ابرام رقیب# جمله می‌داند خدای حال گردان،غم مخور(1)S} در جای جای هنر‌ و ادبیات والای این سـرزمین بهار آفرین،اغتنام فرصت و حسن اعتصام به حال، گرامی‌ داشته شده است.تـرس‌ از‌ زمان ناآمده و تأسف بـر زمـان رفته،هر دو مذموم و نکوهیده دانسته شده‌اند و به عکس مغتنم شماردن و از کف ندادن حال از خصایص دلدادگان کوی معشوق بوده است.از آنجا که آدمی‌ وقوفی به اسرار غیب و «بازیهای پنهان»اندر پرده ندارد و نـیز پیوسته در محضر خدای حال گردان به سر می‌برد،باید«چتر گل در سر کشد»و بی‌هراس از سرزنش خارهای مغیلان،تنها‌ و تنها‌ به حال بیاندیشد؛و آن را پر شکوه و شکوفه سازد.

در فرهنگ ایرانی اسلامی ما،نوروز،نـماد بـازگشت به خویشتن خویش و جلوه جذاب اغتنام فرصت و مظهر زدودن لکه‌های خودخواهی از آینه‌ جان‌ است.این روز،که نورزیش خوانده‌اند، همواره ملازم و همراه با نوشدن و تازه طلبی بوده است؛چرا که همگان و هـمگنان در چـنین فرصت

57 کیهان فرهنگی , اسفند 1380 - فروردين 1381 - شماره 186 - 185

58 کیهان فرهنگی , اسفند 1380 - فروردين 1381 - شماره 186 - 185

59 کیهان فرهنگی , اسفند 1380 - فروردين 1381 - شماره 186 - 185

60 کیهان فرهنگی , اسفند 1380 - فروردين 1381 - شماره 186 - 185