Skip to main content
فهرست مقالات

روسیه و ناتو: از شراکت استراتژیک تا رقابت استراتژیک

نویسنده:

علمی-پژوهشی (وزارت علوم)/ISC (24 صفحه - از 1 تا 24)

کلیدواژه ها :

روسیه ،ناتو ،بحران گرجستان ،بحران اوکراین و سازه انگاری

کلید واژه های ماشینی : ناتو ، روسیه ، روس ، نـاتو ، گسترش ناتو ، روسیه و ناتو ، امنیتی ، پوتین ، اوکراین ، غرب

با فروپاشی نظام بین الملل دو قطبی در سال ١٩٩١ فلـسفه وجـودی نـاتو بـا چالـشی جدی مواجه گردید. ولی این پیمان با ارائه تفسیری جدید از نقش خود نظیر، تامین امنیـت انـرژی جهانی، مواجه با تهدیدهای ناشی از فعالیت های تروریستی، حمایت از حقـوق بـشر و دموکراسـی و مقابله با حملات سایبری، توانست به حیات خود در دوران نظام پسا جنـگ سـرد نیـز ادامـه دهـد. بسیاری در غرب روسیه را ابرقدرتی بالقوه میدانند که میتواند در برابر سیاست های نظامی و امنیتی ناتو مقاومت کند. به ویژه که روسیه مخالف روند گسترش ناتو به حوزه نفوذ خود بوده و هر اقدامی از سوی ناتو در این منطقه را تهدیدی بر علیه امنیت ملی خود میداند. در یک نگاه کلی، روابط روسیه و ناتو پس از جنگ سرد در یک طیف پرنوسانی از تعامل تا تقابل سیر کرده است . نوشتار حاضر با هدف بررسی زمینه های تقابل و تعامل در روابـط روسـیه و نـاتو در دوره زمامداری پوتین به رشته تحریر درآمده است . در این میان سوالی که مطرح است این است که با به قدرت رسیدن پوتین زمینه های تعامل و تقابل ناتو و روسیه چه روندی را طی کردهاند؟ در پاسخ بـه آن این فرضیه به آزمون گذاشته شده است که با قدرتیابی پوتین و تلاش وی برای بازیافت جایگاه از دست رفته روسیه در عرصه نظام بین الملل زمینه های تقابل بین روسیه و نـاتو سـیر صـعودی بـه خود گرفته است ؛ به طوری که امروزه روابط به پایین تر سطح پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی رسیده است . در این مقاله تلاش شـده اسـت بـه روش توصـیفی و تحلیلـی و بـا اسـتفاده از نظریـه سازهانگاری روابط روسیه و ناتو و گسترش ناتو در حوزه نفوذ سنتی روسیه مورد بررسی قرار گیرد.

خلاصه ماشینی:

"مقاله حاضر درپی پاسخ به این سوال است که با به قدرت رسـیدن پـوتین زمینـه هـای تعامل و تقابل ناتو و روسیه چه روندی را طی کرده اند؟ در پاسـخ بـه آن ایـن فرضـیه مطـرح می گردد که با قدرت یابی پوتین و تلاش وی برای بازیافت جایگـاه از دسـت رفتـه روسـیه در عرصه نظام بین الملل ، زمینه های تقابل میان روسیه و ناتو سیر صعودی به خود گرفتـه اسـت . گسترش زیرساخت های نظامی نـاتو به سوی مرزهای روسیه همان طوری که در سند استراتژی امنیت ملی کرملین ١ در سـال ٢٠١٥ نیز بیان شده است ، چالشی جدی در روابط روسیه با ناتو به شـمار مـی رود(٢٠١٦:٣ ,Oliker). از همین رو، اقدامات بـی ثبـات کننـده این کشور در کریمه ، شرق اوکراین ، تحرکات نظامی در مرزهای ناتو(کشورهای بالتیک ، دریای سیاه و شـرق مدیترانـه )، حمایـت مـستقیم نظـامی از دولـت سـوریه و همچنـین اظهـارات جنگ طلبانه هسته ای تهدیدی بزرگ بر امنیت و سیستم جهـانی مـی باشـد(٢٠١٦,NATO). هرچند امروزه در چـارچوب گـروه مینـسک ٣ شـاهد همکـاری قـدرت هـای غربـی و روسـیه بـرای پایـان دادن بـه بحـران اوکـراین هستیم (٢-٢٠١٤١,Nimark) ولی در مجموع بحران اوکراین ، متجلی شکست سیاست هـای نـاتو، روسیه و اتحادیه اروپا برای یافتن راه حلی جهت ایجاد همکـاری هـای امنیتـی و دفـاعی در دوران بعد از جنگ سرد می باشد و این سوال را برای ناتو به خصوص کشورهای شرق اروپـا مطـرح کـرده است که آیا بحران اوکراین گام نخـست در اسـتراتژی کـرملین بـرای الحـاق منـاطق روس نـشین کشورهای خارج نزدیک در چارچوب فدراسیون روسیه است (٦٤ :٢٠١٧ ,McCabe)."


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.