Skip to main content
فهرست مقالات

نقش ویژگی‌های روایتی در افزایش ظرفیت‌های نمایشی طومار جامع نقالان

نویسنده:

علمی-پژوهشی (وزارت علوم) (22 صفحه - از 111 تا 132)

کلیدواژه ها :

هفت‌لشکر ،طومار جامع نقالان ،جنبه‌های نمایشی ،روایتگری ،ساختار روایت

narration ،Narration Structure ،Haft lashkar ،Narrators’ Comprehensive Scroll ،dramatic aspects

کلید واژه های ماشینی : روایت ، طومار جامع نقالان ، نقال ، روایی ، راوی ، داستان ، کانون روایت ، سام ، ظرفیت‌های نمایشی طومار جامع ، نمونه­های طومار جامع نقالان

هفت­لشکر ازجمله نمونه­های طومار جامع نقالان در عهد قاجار است که نقالی گمنام در سال 1292ق آن را­ کتابت کرده ­است. هفت­لشکر در اصل نام یکی از نبرد- روایت­های مشهور نقالی است که از روی شهرت و رواج به یکی از طومارهای جامع نقالان نیز گفته شده است. جنبة روایی متن عامل پیوستگی ادبیات و نمایش است. تقلید حالات و حرکات اشخاص به­وسیلة راوی، متن را به ­سمت داستان­گویی نمایشی رهنمون می­سازد. در این میان دخل و تصرف­های ذهنی- ساختاری نقال در متن طومار، علاوه­بر تبیین جایگاه روایت­گری او، شگردهای روایتی خاصی را درجهت افزایش توان نمایشی اثر فراهم ساخته است. در مقالة حاضر ویژگی­های روایی طومار جامع نقالان بر اساس نظریة ژراژ ژنت و تأثیر آن در جهت­دهی به ظرفیت نمایشی اثر، بررسی شده­ است. براین اساس، ساختمان روایت­در­روایت در کنار شیوه­های روایتی چون نظم و وجه یا حالت به­شکل گذشته­نگر و آینده­نگر، شکل­دهی کانون روایت و رابطة کانون با راوی دانای کل ازجمله ویژگی‌های روایی اثر مورد بحث است که جهت­دهی نمایشی متن را نیز فراهم ساخته است.

خلاصه ماشینی:

"براین اساس ، ساختمان روایت درروایت در کنار شیوه های روایتی چون نظم و وجه یا حالت به شکل گذشته نگر و آینده نگر، شکل دهی کانون روایت و رابطۀ کانون با راوی دانای کل ازجمله ویژگیهای روایی اثر مورد بحث است که جهت دهی نمایشی متن را نیز فراهم ساخته است . این داستان که به روایت عشق میان سام و پریدخت اختصاص دارد، شکل دهی ساختمان روایی خود را بیش از هر چیز با روایت ها و رویدادهای اپیزودیک و غیرکاری برای خواننده آشکار ساخته است . چنان که بیان شد، نقال در این شگرد با قطع کلام و با آوردن صحنه و رویدادی که کنش و گفت وگوی شخصیت ها را رودر و در تماس نزدیک با خواننده قرار میدهد، در نقل خود «گسست » (نیم صحنه ) ایجاد میکند و بدین وسیله فاصلۀ هنرمندانه ای را با تغییر کانون روایت به دست میدهد. زاویۀ دید بیرونی در طومار جامع نقالان علاوه بر زاویۀ غالب داستان ، شامل صحنه های گفت وگوهای نمایشی است که نقال در آن به عنوان راوی بیطرف ، تنها اعمال و کنش شخصیت ها را بازگو میکند؛ اما علاوه بر این نوع زاویۀ دید که بسامد بالایی دارد، زاویۀ دید درونی و توجه به کنه ذهن شخصیت ها و بیان حالات و دغدغه های درونی آنان ازجمله شگردهای روایتی نقال است که هرچند کوتاه و موجز در نهایت به تغییر کانون روایت از جانب راوی انجامیده است : [..."


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.