Skip to main content
فهرست مقالات

بررسی نظریه آیت الله صادق لاریجانی در تحلیل الزامات اخلاقی

نویسنده:

علمی-ترویجی (حوزه علمیه)/ISC (18 صفحه - از 41 تا 58)

کلیدواژه ها :

فلسفه اخلاق ،نفس الامر ،الزامات اخلاقی ،ماهیت و طبیعت فعل

کلید واژه های ماشینی : لاریجانی ، الزامات اخلاقی ، تحلیل الزامات اخلاقی ، فعل ، نظریه ، نفس ، انشایی ، نفس‌الامر ، لیل الزامات اخلاقی ، نظریـه

تبیین چیستی «الزامات اخلاقی»، هدف اصلی نظریه فلسفة اخلاقی آیت الله صادق لاریجانی است. طبق دیدگاه ایشان، از منظر «هستی شناسی»، الزامات اخلاقی، الزاماتی حقیقی هستند که انسان بالوجدان آنها را درک می کند. متعلق این الزامات، ماهیت و طبیعت فعل است که در عالم تقرر ماهوی و نفس الامر جای دارند. از منظر «معناشناختی»، این الزامات واقعی، به دو گونه اخباری و انشائی قابلیت ابراز دارند. همچنین، راه شناخت این الزامات از منظر «معرفت شناختی»، اتحاد طبیعت فعل با نفس انسان و به تبع، درک الزام آن طبیعت می باشد. در این نوشتار ضمن توصیف دیدگاه آیت الله صادق لاریجانی، به تحلیل و بررسی دیدگاه ایشان پرداخته شده است. حاصل آنکه این نظریه از این جهت که بر پایه ماهیت استوار شده است، با برخی اشکالات اصالت ماهیت مواجه است. همچنین، عدم تحلیل طاعت و عصیان الهی و کیفیت صدور فعل قبیح، از دیگر مشکلات پیشروی این نظریه می باشد. در نهایت، به این نکته اشاره شده است که از نظرگاه توحیدی در فلسفة اخلاق، همه الزامات اخلاقی می بایست به خداوند متعال بازگشت کند.

خلاصه ماشینی:

"طبیعت و ماهیت فعل - و نه وجود فعل - معروض لزوم های اخلاقی نکته ای که می باید توجه شود اینکه متعلق و معروض این لزومات چیست ؟ مسلم این است کـه «وجـود فعل اخلاقی » نمی تواند معروض «لزوم اخلاقی » قرار گیرد؛ چراکه در فرض وجود فعـل اخلاقـی ، لـزوم اخلاقی قابل تصور نیست . آیا ایـن لزوم هـا، طریـق ولایت خداوند در این عالم می باشند که امتثال آنها، انسـان ها را بـه خـدا می رسـاند؟ بـه عبـارت دیگـر، «توحید»، با «ملزم بودن در برابر الزامات ماهیات »، چگونه قابل جمع است ؟ در قسمت دوم (عالم اثبات )، باید مشخص شود که با توجه به فطرت خـدایی انسـان ، چگونـه / "/> توحیدی بودن الزامات اشیاء درک میشود؟ به عبارت دیگـر، اگـر بپـذیریم انسـان ها بـه صـورت فطری، تنها تسلیم و تعظیم در برابر قدرت نامحدود الهی را حسن میدانند و خداونـد نیـز تنهـا از تکلیف توحید و شئون آن باز خواست میکند، صاحب نظریه باید توضیح دهـد کـه در سـاختمان ادراکی و معرفتی بشر، بین «الزامات ماهیات » و «الزامات خدای متعال » چـه نسـبتی برقـرار اسـت ؟ میان این دو چگونه پیوند برقرار میشود؟ نظریۀ جناب آقای لاریجـانی نسـبت بـه ایـن سـؤالات ، نیازمند شرح و بسط بیشتری است ."


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.