Skip to main content
فهرست مقالات

ویژگی هدفمند جنگ نرم، تهاجم بر ساختار فرهنگی

نویسنده:

(16 صفحه - از 85 تا 100)

کلیدواژه ها :

تهاجم ،جنگ‌نرم ،ساختار‌فرهنگی ،فرهنگ‌مادی ،فرهنگ‌معنوی

کلید واژه های ماشینی : جنگ ، نرم ، تهاجم فرهنگی ، غرب ، جامعه ، تهاجم بر ساختار فرهنگی ، نفوذ ، اسلامی ، ویژگی هدف‌مند جنگ نرم ، انسان

زندگی انسان‌ها آمیخته با عناصر فرهنگی است وهر ملتی فرهنگ خاص خود را دارد. در دوران‌های گذشتة زندگی بشر، عناصر فرهنگی به شیوه‌های مختلف ازجمله نقل سینه‌ به ‌سینه از نسلی به نسلی دیگر انتقال می‌یافت و عمدتا محدوده به منطقة جغرافیایی مربوط به خود بود، اما در دوران جدید، جوامع مختلف توانایی تبادل عناصر فرهنگی خود را با بهره‌گیری از ابزارهای مختلف ارتباطی با سایر فرهنگ‌ها به دست آورده‌اند و از این طریق جذب عناصرفرهنگی دیگر جوامع امکان‌پذیر شده است. از این‌رو در برابر چنین فرآیند نشات گرفته از خصلت دریافتی انسان، با پدیده‌ای روبه‌روییم که تامل در آن نشانگر فرآیندی هدفمند است که پدید‌آورندگان آن درصددند تا به شکل‌های مختلف، فرهنگ واحدی متناسب با منافع درازمدت خود بر جهان حاکم سازند. در چنین شرایطی نخبگان فرهنگ‌های اصیل و ریشه‌دار در هر جامعه‌ای در تلاش‌اند تا با تقویت عناصر زیربنایی خود و دور نگه‌داشتن جامعه از عناصر فرهنگی نظام سلطه که به صورت تهاجمی، ولی نرم، قصد نفوذ بر ذهن و روان مردم را دارند، با عناصر فرهنگی مهاجم مقابله کرده و از نفوذ آن به لایه‌های مختلف جامعه جلوگیری کنند. وضعیتی که از آن می‌توان به‌عنوان " تهاجم فرهنگی" و" جنگ‌نرم" یاد کرد. در این مقاله سعی شده تا به دو سوال اصلی پاسخ داده شود؛ اول اینکه، آیا جنگ‌نرم، فرآیندی هدفمند است؟ و دوم، تهاجم فرهنگی و جنگ‌نرم از چه ویژگی‌هایی برخوردارند و سازوکار تاثیرگذاری جنگ‌نرم بر ساختار فرهنگی یک جامعه چگونه است؟ موضوع نگران‌کنندة امروزه "تهاجم فرهنگی" است که می‌توان آن را در روند رو به گسترش تسلط فرهنگ غرب بر سایر فرهنگ‌ها ـ به‌ویژه فرهنگ اسلامی ـ مشاهده کرد. در‌واقع تهاجم فرهنگی، عمدتا با ایجاد روحیة خودباختگی فرهنگی و ترویج افکار و اندیشه‌های غربی بین مردم جلوه می‌کند

خلاصه ماشینی:

"/ با توجه به تعریف ارائه شده از جنگ نرم و مشخصه‌های آن، می‌توان ابزارهای این جنگ را کم‌هزینه دانست اما در عین حال بسیار پیچیده و کاربردی‌تر از جنگ سخت است، چرا که نیاز به تهاجم فیزیکی ندارد، بلکه با تصرف فکر، اندیشه و ارادة یک جامعه و نفوذ آرام در لایه‌های فکری آن انجام می‌شود. مرکز اسناد انقلاب اسلامی در مجموعه مطالبی که در ارتباط با جنگ نرم منتشر کرده، ویژگی‌هایی را برای این موضوع رصد کرده است که با کمی اصلاح ارائه می‌شود: ـ ذهنی‌بودن آن: در جنگ‌نرم برخلاف جنگ‌های فیزیکی، شناخت آرایش دشمن مشکل است، چون کمتر رو و شفاف است و بیشتر ذهن و روان افراد را نشانه گرفته است. با توجه به آنچه که بیان شد، این نتیجه حاصل می‌شود که مهمترین ویژگی جنگ نرم، تهاجم بر ساختار فرهنگی جامعة هدف است چرا که اگر ساختار فرهنگی یک جامعه که متشکل از مؤلفه‌های ارزشی، اعتقادی و سنتی جامعه است دچار آسیب شود، به‌راحتی می‌توان بر آن جامعه چیره شد و خواسته‌های خود را بر آن تحمیل کرد. (عامری، 1392) بنابراین برای تأثیر تهدیدات نرم، تغییر الگوی زندگی جامعه و گرایش دادن افراد به سبک زندگی ایده‌آل جریان سلطه که در حال‌حاضر بر پایة سکولاریسم و مصرف‌گرایی بنا نهاده شده است، از اولویت‌های جنگ‌نرم در حوزة فرهنگ محسوب می‌شود به‌طوری که امروزه در قالب‌های گوناگون، اهتمام به ترویج سبک زندگی غربی و تخطئة فرهنگی قابل مشاهده است."


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.